معرفی کتاب  

	عنوان : گوشه‌هايي از انحرافات فكري در تاريخ اديان نويسنده : سيد عباس واعظي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۳ نام ناشر : مؤسسه فرهنگي انصارالحسين شرح مختصر : كتاب حاضر در يك بررسي تاريخي به بيان انحرافات فكري كه در اديان الهي به وجود آمده است، مي‌پردازد. در مقدمه كتاب آمده است: با مطالعه اديان الهي به اين نتيجه مي‌رسيم كه آنچه باعث تحريف آنها شده همانا پيدايش مكاتب انحرافي است. مثلاً در آيين مقدس اسلام صدها مكتب انحرافي مي‌شناسيم كه هر كدام مدعي طرفداري واقعي از دين هستند، در حالي كه هيچ يك راست نگفته و نمي‌گويند و هر يك از اين مكاتب عده‌اي را به سوي خود جلب کرده‌اند و باعث گمراهي‌شان شده‌اند. نويسنده با ديدي منطبق با اعتقادات خود كه مذهب شيعه است، به سير حوادث نظر داشته و درعين حال سعي كرده است در نگرش خود اصل بي‌طرفي را رعايت کند.
	عنوان : قواعد كلي فلسفي در فلسفه اسلامي نويسنده : دكتر غلامحسين ابراهيمي ديناني تاریخ چاپ: چاپ سوم ـ ۱۳۸۰ نام ناشر : پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي شرح مختصر : قدما براي هر يك از علوم مدونه سه عنصر اساسي ذكر كرده‌اند كه به ترتيب عبارتند از: موضوع، مسائل و مبادي. پژوهش دربارة عوارض ذاتي موضوع، مسائل علم را تشكيل مي‌دهد. بنابراين، رابطة ميان موضوع و مسائل كه پيوسته دو جزء اصلي هر يك از علوم شمرده مي‌شود، بروشني آشكار مي‌گردد. در مورد مبادي، سخن بسيار گفته شده و بيشتر محققان آن را به دو قسم تصوري و تصديقي تقسيم كرده‌اند. براي تشكيل برهان و اثبات مسائل در هر يك از علوم، مبادي سهم بسيار عمده‌اي را به عهده دارند، ولي هنوز معلوم نيست برخي قواعد كه زيربناي بسياري از مسائل در هر يك از علوم واقع مي‌شوند، از اقسام مبادي علم به شمار مي‌آيند يا نه! نويسنده در مقدمه كتاب خود آورده است: نگارندة اين سطور كه از مدت‌ها پيش، ضمن بررسي در آثار فلاسفه اسلامي توجه خويش را سخت به اين نكته معطوف كرده بود، همواره درصدد بود همان طور كه جمع‌آوري اين قواعد در فقه اسلامي به وسيله برخي فقها انجام گرفته و اين خلاء پر شده است، در فلسفه اسلامي نيز اين نقصان را جبران سازد. كتاب حاضر كوششي در جهت جبران اين نقص (قواعد فلسفي) در فلسفه اسلامي است.
	عنوان : دين فلسفه قانون نويسنده : دكتر سيد مصطفي محقق داماد تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۸ نام ناشر : انتشارات شهاب ثاقب و انتشارات سخن شرح مختصر : استاد دكتر سيد مصطفي محقق داماد، بي‌ترديد يكي از برجسته‌ترين آشنايان روزگار با فلسفه، كلام و علوم عقلي اسلامي است و اگر تراكم كار ايشان در موضوع متفاوت ديگري نبود، مسلماً از سرآمدان فلسفه محسوب شده و تاكنون صاحب آثار عديده در اين موضوع مي‌بودند. اين كتاب مجموعه‌اي از مباحث متفاوت و در عين حال به هم پيوسته، از مقالات دكتر سيد مصطفي محقق داماد است. آنچه مركز پيوستگي و اتصال همة اين مقاله‌هاست، تازگي و به اصطلاح اهل مدرسه، «مسائل مستحدثه» است. آنچه در اين مجموعه ـ از مقاله «سير تكاملي مكتب نو افلاطوني اسلامي» تا «حقوق اهل بيت در كتاب و سنت» ـ به عنوان تمايز از ساير آثار مشابه مي‌توان گفت، نگاه عصري و نوگرايانه نويسنده به موضوعاتي سخت ناپالوده، تازه و درگير با سرنوشت معاصر ماست.
	عنوان : پرستشگاه در عهد سنت و تجدد ـ جامعه‌شناسي نهادهاي ديني نويسنده : عمادالدين باقي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۱ نام ناشر : نشر سرايي شرح مختصر : برخي از محققان علوم اجتماعي، براي شناخت ماهيت مذهب به مطالعه صور بنياني حيات ديني مي‌پردازند و ذات مذهب را «امر مقدس» مي‌دانند. آنها براي ساختن نظريه‌اي عمومي دربارة دين، از تحليل ساده‌ترين و بدوي‌ترين نهادهاي ديني آغاز مي‌كنند؛ چه توتم‌پرستي، چه اديان عالي، از يك ريشة مشترك نشأت مي‌گيرند يا در يك صورت بنياني مشتركند و بر اين مبنا ذات دين عبارت است از تقسيم جهان به دو دسته نمودهاي مقدس و غيرمقدس و جهان بر يك تمايز دو بخشي استوار است. اين ذات نمودهايي دارد كه عبارتند از: آداب و مناسك ـ كه در مذاهب گوناگون متفاوت است ـ اما عنصر اصلي و بنياني كه در همة مذاهب، از بدوي‌ترين نوع آنها تا كامل‌ترين اديان ـ يعني اسلام ـ به طور يكسان حضور دارد، همان «امر مقدس» است و مذهب عبارت است از باورها و امور مربوط به امر مقدس، يعني مجزا (از امور مادي) يا ممنوع. كتابي كه پيش رو داريد، مجموعه مقالاتي است در باب جامعه‌شناسي نهادهاي ديني كه در آن سعي شده است به بازنمايي ابعاد ناگفته، ناشناخته، نهفته يا موجود ولي معقول مسجد بپردازد تا مديران و برنامه‌ريزان را به جست‌وجو و يافتن سازگارها و اتخاذ روش‌هايي براي بازگرداندن مسجد به جايگاه شايسته و بايسته‌اش ترغيب و فرا بخواند.
	عنوان : اديان جهان باستاني ـ جلد اول چين و هند نويسنده : تأليف و اقتباس از يوسف اباذري ـ مراد فرهادپور ـ وهاب ولي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۲ نام ناشر : مؤسسه مطالعات و تحقيقات فرهنگي شرح مختصر : كتاب حاضر نخستين مجلد از مجموعه‌اي است كه به بررسي اديان جهان باستاني مي‌پردازد. جلد اول از اين مجموعه (كتاب حاضر) به بررسي اديان و مكاتب چين و هند باستان اختصاص دارد و مجلدات بعدي آن به ترتيب به اديان باستاني در بين‌‌النهرين، مصر، ايران، يونان و روم مي‌پردازد. تحول تاريخي آيين يهود نيز تحت عنوان «يهوديت باستان» در بخشي مجزا مورد بررسي قرار گرفته است. كتاب حاضر داراي دو بخش است: در بخش اول تاريخ چين باستان و مكاتب مختلف آن مورد بررسي قرار گرفته است و بخش دوم به هند باستان اختصاص دارد. در مقدمة اين كتاب آمده است: اين تحقيق از هيچ نگرش فلسفي يا روش خاصي پيروي نمي‌كند و اين امر با ماهيت اساساً توصيفي آن خواناست. اما هيچ توصيفي نمي‌تواند تماماً عيني باشد و در بسياري موارد نيز توضيح مفاهيم ديني، اخلاقي و متافيزيكي مستلزم تحليل بوده است. در اين موارد سعي شده است از يكسونگري پرهيز شود و نظرات و آرای صاحب‌نظران مختلف مطرح شود.
	عنوان : دين و روان نويسنده : ويليام جیمز ترجمه مهدي قائني تاریخ چاپ: چاپ دوم ـ ۱۳۶۷ نام ناشر : انتشارات دارالفكر شرح مختصر : در مقدمة اين كتاب آمده است: بهره‌برداري از دستگاه الوهيت و معامله با خدا حداقل يك آمادگي فردي مي‌خواهد يك ايمان، يك تسليم. بخصوص يك شوق و علاقه و حتي تمرين‌ها و انجام اعمالي را لازم دارد و بسا كه استعدادي را هم مي‌خواهد و توفيقي هم بايد ياري كند. ليكن اگر فردي با دستگاه الوهيت آشنا شد، اگر مردمي خدا را شناختند، اگر سران قومي با اين قدرت آشنا شدند، اگر پيشوايان جماعتي خود را با اين نيرو مرتبط كردند، آن وقت است كه هر گونه سعادتي، ترقي و پيشرفتي نه تنها ميسر است، بلكه كوچك هم مي‌نمايند. اين كتاب در شش فصل تأليف شده است كه فصول آن عبارتست از: در پيرامون موضوع، واقعيت جهان ناديدني، تصوف و عرفان، فلسفه و مذهب، مذهب در عمل، و ارزش زندگي مذهبي.
	عنوان : آرمان‌ها و واقعيت‌هاي اسلام نويسنده : دكتر سيد حسين نصر ترجمه دكتر انشاءالله رحمتي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۲ نام ناشر : جامي شرح مختصر : مقالات تشكيل‌دهنده اين كتاب، ماحصل مجموعه سخنراني‌هاي عمومي‌اند كه در سال تحصيلي ۶۵-۱۹۶۴ در دانشگاه امريكايي بيروت ايراد شده است. اين كتاب مجموعه‌اي از شش سخنراني با عنوان «ساحات اسلام» است كه طي آن هم دربارة خود دين اسلام و هم دربارة ابعاد مختلف تمدن پديد آمده به دست اين سنت، بحث شده است. اين كتاب بالاتر از همه در پي ارائه شمايي كلي از جوانب اساسي اسلام، به مثابه نيرويي زنده است و نمي‌خواهد صرفاً تحقيقي داراي اهميت تاريخي، به زبان دنياي معاصر باشد و در حقيقت مخاطب خود را كساني مي‌داند كه با ديالكتيك تفكر متجدد آشنايي دارند. علاوه بر اين، كتاب سعي دارد به اشكالات وارد شده از سوي تحقيقات غربيان عليه اسلام، بخصوص از آن حيث كه اين اشكالات به عناصري بنيادين مانند ايمان، قرآن و حديث مربوط است، پاسخ دهد.
	عنوان : گفت‌وگو ـ دومين همايش انديشمندان ايران و اتريش نويسنده : ويراستاران: اكبر قنبري، آندرياس بشته، امير اكرمي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۰ نام ناشر : سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي شرح مختصر : مجموعه مقالات و گفت‌وگوهاي اين كتاب، گزارش علمي دومين نشست محققان مسلمان ايراني و كاتوليك اتريشي است كه با عنوان «ارزش‌ها، حقوق، وظايف و مسائل اساسي نظام همزيستي عادلانه از ديدگاه انديشمندان مسلمان و مسيحي» توسط مدرسة عالي الهيات قديس گابريل با همكاري دبيرخانة گفت‌وگوي اديان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي در شهريور ۱۳۷۸ در كشور اتريش برگزار شده است. مجموعه مقالات اين كنفرانس به صورت مقايسه‌اي ارائه شده و مورد بحث جدي طرفين قرار گرفته است. صراحت علمي گفت‌وگوكنندگان به همراه ادارة عادلانه جلسات جذابيت خاصي به اين نشست بخشيده است. بي‌ترديد چنين نشست‌هايي الگويي مناسب براي تعميق معنويت اديان ابراهيمي است و در شرايط پيچيدة جهان امروز يكي از مناسب‌ترين شيوه‌ها براي همفكري انديشمندان جهت يافتن راه‌حل‌هاي كارگشا براي رفع مشكلات بشر است.
	عنوان : فرهنگ موضوعي قرآن مجيد نويسنده : كامران فاني، بهاالدين خرمشاهي تاریخ چاپ: چاپ چهاردهم ـ ۱۳۸۰ نام ناشر : انتشارات ناهيد شرح مختصر : در مقدمة اين كتاب آمده است: كتاب «فرهنگ موضوعي قرآن مجيد» فرهنگ لغات قرآن مجيد همراه با شرح و بسط معاني آنها نيست، بلكه در واقع «كشف‌المطالب الفبايي» يا فهرست موضوعي قرآن مجيد است كه مانند اغلب فرهنگ‌هاي لغت به ترتيب حرف اول كلمه، به شيوه ابجدي يا به عبارت دقيق‌تر ابتثي ـ و نه به رسم فرهنگ‌هاي كهن عربي از روي ماده اصلي كلمات ـ تنظيم يافته است. چنان كه پيداست اين فهرست به عربي است و اين امر ناگزير و مهم بوده است؛ چه اگر قرار بود به فارسي باشد، ديگر نمي‌توانستيم نص يا عين اصطلاحات و تعبيرات قرآن مجيد را در كار آوريم. حال آن كه رعايت عين ‌الفاظ و اصطلاحات قرآن مجيد حائز كمال اهميت است و همه مسلمانان سراسر جهان با آن انس يكسان و همانند دارند. زبان عربي نه فقط زبان رسمي عربستان و كشورهاي عربي، بلكه زبان ديني و فرهنگي همه كشورهاي جهان اسلام است. در ايران سنت عربي‌نويسي بيش از دوازده قرن سابقه دارد، و در طول تاريخ، سهم غيرعرب‌ها، بالاخص ايرانيان، در پرورش و گسترش فرهنگ اسلامي و زبان و ادب عربي به اندازة خود عرب‌ها يا بيشتر از آنها بوده است.
	عنوان : شاهين توراه ـ ديوان مولانا شاهين نويسنده : به كوشش و پژوهش دكتر منوچهر خوبان تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۸ نام ناشر : شركت كتاب شرح مختصر : تاريخ پر فراز و نشيب قوم يهود در پراكندگي، تنها تاريخ تعقيب، آزار و كشتار نيست. در كنار اين نيش‌هاي جانكاه، نوش خلاقيت، سازندگي و آفرينش اثرات مهم مذهبي، اخلاقي، عرفاني و ادبي نيز همدوش بوده‌اند. در اين راستا تاريخ يهوديان ايران مستثني نيست. يهوديان ايراني برخلاف يهوديان بابلي و اسپانيايي كه آثار خود را به زبان عبري، آرامي و عربي مي‌نوشتند، آثار مذهبي خود را بيشتر به زبان فارسي و به صورت شعر به جاي گذارده‌اند. به سخن ديگر از قالب‌هاي ادبي رايج در شعر و ادب فارسي بهره گرفته‌اند و انديشه‌هاي مذهبي و ترجمه‌هاي متون تورا و احاديث را با محتواي يهودي نقل كرده‌اند. در اين ميان كتاب مقدس تورا و رويدادهاي آن بيش از ساير آثار مذهبي مدّ نظر شاعران و اديبان يهودي ايران قرار گرفته است.