معرفی کتاب  

	عنوان : تحول فهم دين ـ نقدي فشرده بر نظريه قبض و بسط تئوريك شريعت نويسنده : احمد واعظي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۶ نام ناشر : مؤسسه فرهنگي انديشه معاصر شرح مختصر : اين كتاب كوشش مختصر و گذرايي است به منظور تبيين و روشنگري ابعاد مختلف بحث معرفت ديني و فهم متون ديني. نويسنده در مقدمه كتاب خود آورده است: در سال‌هاي اخير طرح جدي مباحث مربوط به فهم متون ديني و سرّ تحول اين فهم و عوامل دخيل در شكل‌گيري آن با مقالات قبض و بسط دكتر سروش آغاز شد و به دنبال آن كتاب‌ها و مقالات متعددي و متنوعي به قلم گروهي از انديشمندان و متفكران حوزه و دانشگاه در نقد و بررسي اين نظريه نگاشته شد و به نظر مي‌رسد با وجود آن مايه و تلاش علمي در روشنگري ابعاد اين بحث، اقدام به كار جديد در اين باره چندان موجه نباشد. اما آنچه نگارنده را بر اين امر راغب نمود، درك نيازي بود كه نوشته‌هاي پيشين آن را پاسخ نمي‌گفت. نگارنده بر آن است كه مطالب و مباحث علمي بايستي در سطوح مختلف عرضه شود، زيرا مخاطبان مباحث علمي از مجال و حوصله يكساني برخوردار نيستند و همه آنان، امكان آن را ندارند كه به طور گسترده و مبسوط با هر بحثی درگير شوند. اين كتاب در چهار فصل و ۹۵ صفحه تأليف شده است كه فصول آن عبارت است از: فصل اول: تبيين تئوري قبض و بسط شريعت فصل دوم: ركن توصيف در بوتة نقد فصل سوم: نقد ركن تبيين فصل چهارم: نقد ركن توصيه
	عنوان : پيشوايان تقريب نويسنده : تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۳ نام ناشر : مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي ـ معاونت فرهنگي شرح مختصر : حوزة علميه قم و جامع‌الازهرا در دو سوي عالم اسلام جايگاه ويژه‌اي در تبيين و شكل‌دهي انديشه اسلامي در ابعاد مختلف آن و رهبري توده‌هاي مسلمان به سوي جامعه آرماني اسلام داشته‌اند. در اين ميان نقش رهبران فكري و اساتيد بزرگ در ايجاد اين تحولات بر كسي پوشيده نيست. آيتالله العظمي بروجردي و شيخ محمود شلتوت، با اقدامات اصلاح‌گرانه خويش تاثير تعيين‌كننده‌اي در توجه مسلمانان به هويت مشترك اسلامي خويش بر جاي گذاشتند. فتواي معروف شيخ شلتوت در صحت تعبد و عمل به فقه شيعه و حمايت آيت‌الله العظمي بروجردي از دارالتقريب بين مذاهب اسلامي در قاهره از آثار تحول بزرگ فكري در انديشه‌هاي رهبران ديني مسلمان است. كتاب حاضر، مجموعه مقالات فارسي كنگرة بزرگداشت آيت‌الله العظمي بروجردي و شيخ محمود شلتوت است كه در سال ۱۳۷۹ ه.ش با حضور علما و انديشمندان و مراجع تقليد ايران و شيوخ و اساتيد الازهر مصر برگزار شد.
	عنوان : دين و روان‌شناسي نويسنده : كارل ويليامز ترجمه افسانه نجاريان تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۲ نام ناشر : نشر رسش شرح مختصر : بحث روان‌شناسي دين روي سه ديدگاه گسترده تمركز كرده است: روان‌كاوي، روان‌شناسي عيني‌گرايانه و روان‌شناسي فرامرزي. با اختلاف در رويكردها، يافته‌ها و تفاسير رفتار مذهبي، اعتقاد و تجربه به بيرون كشيده مي‌شود. اين بحث همچنين به طور خاص روي روان‌شناسي غربي تمركز مي‌كند و هيچ‌ چيزي راجع به رويكردهاي شرقي به روان‌شناسان گفته نشده است. كتاب حاضر از ۹۱ صفحه و ۷ بخش تشكيل شده است كه عبارتند از: ـ رويكرد روان‌شناختي به دين ـ پيدايي روان‌شناسي دين ـ رويكردهاي روان‌كاوانه به روان‌شناسي دين ـ رويكردهاي عيني‌گرا به روان‌شناسي دين ـ رويكردهاي فرامرزي به روان‌شناسي دين ـ نتايج ـ واژه‌نامه
	عنوان : دين و جامعه‌شناسي نويسنده : جولي اسكات / آيرين هال افسانه نجاريان تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۲ نام ناشر : نشر رسش شرح مختصر : جامعه‌شناسان تمام محدوده‌هاي اجتماعي از نهادهاي مهم اجتماعي مانند خانواده، مدرسه و دولت گرفته تا پديده‌هاي اجتماعي مانند جرم، فقر و بيكاري را مطالعه مي‌كنند و هر آنچه را كه بر زندگي انسان تأثير مي‌گذارد، بررسي مي‌كنند. بر همين اساس، تخمين زده مي‌شود كه حدود ۹۰ درصد مردم جهان طرفدار يك سري عقايد يا ايده‌هايي هستند كه مي‌توان آنها را با تسامح دين نام نهاد. اين عقايد شامل محدوده‌اي از سنت‌هاي پا برجاي قديمي مسیحيت و هندويسم گرفته تا آنهايي كه نسبتاً جديدند، مانند «عصرگرايي جديد» هستند. با توجه به اين واقعيت كه بسياري از ما مدعي داشتن عقايد مذهبي هستيم، مي‌توان فرض کرد دين در شكل‌هاي متنوع خود قادر به برقراري ارتباط اجتماعي است؛ از اينروست كه جامعه‌شناسي دين هيچ‌گاه به اندازه امروز ـ ابتداي قرن ۲۱ ـ پويا و مهم نبوده است. دنيوي كردن دين ممكن است بعضي از مذاهب اصلي را به حاشيه رانده باشد، اما در تغيير عقايد به سمت دين و تجليات مذهبي هم كمك كرده است. اين كتاب از بخش‌هاي زير تشكيل شده است: ـ ديدگاه جامعه‌شناختي ـ گسترش جامعه‌شناسي دين ـ تحقيق دربارة دين ـ گرايش‌هاي اصلي جامعه‌شناسي دين ـ جامعه‌شناسي امروزين دين.
	عنوان : دين، مراسم مذهبي و فرهنگ نويسنده : شون مك‌لولين ترجمه افسانه نجاريان تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۳ نام ناشر : نشر رسش شرح مختصر : مراسم ديني و مذهبي جنبه‌هاي فرهنگي و اجتماعي دين هستند و به انديشه‌هاي متعالي عينيت مي‌بخشند. اين مراسم، اصول عقايد نسبتاً مهم را از طريق حركات منظم بدني و اغلب با استفاده از مكان‌ها و اشيای خاص نمايش مي‌دهند. از اين رو اين مراسم براي حفظ جهان‌بيني و ويژگي‌هاي خاص يك مذهب ضروري‌اند. مفاهيم نماديني كه با مراسمي خاص در ارتباط هستند، ارتباطات بين گروه‌ها، اشخاص و حقايق غايي آنها را آسان مي‌گردانند. بدين گونه مراسم، فاصلة بین تجارب جهاني، اجتماعي و فردي را پر مي‌كنند. كتاب حاضر در هشت فصل به بررسي اين مراسم مي‌پردازد. فصل‌های كتاب عبارتند از: فصل اول: عقايد به اعمال فصل دوم: چند رويكرد كلي به مراسم مذهبي فصل سوم: دوركيم و عملكرد مراسم مذهبي فصل چهارم: رويدادهاي سرنوشت‌ساز فصل پنجم: مراسم غيرمذهبي فصل ششم: فرهنگ فصل هفتم: دين و فرهنگ فصل هشتم: مراسم مذهبي، سمبل‌ها و قدرت.
	عنوان : رويكردي انتقادي به خاستگاه دين از نگاه فرويد نويسنده : غلامحسين توكلي تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۸ نام ناشر : دفتر پژوهش و نشر سهروردي شرح مختصر : زيگموند فرويد، پيشتاز دانش‌ روان‌كاوي و از جمله متفكران جنجال‌آفرين قرن بيستم است. ديدگاه‌هاي او شگفت و بي‌سابقه است. وي در ريشه‌يابي و تبيين خصلت‌ها، منش‌ها و نحوة سلوك آدميان، براي تمايلات جنسي اهميتی بيش از اندازه قايل است و پديده‌هاي مختلف اجتماعي، ادبي، هنري و... را از طريق ارجاع تمايلات سركوب شدة فرد در دوران كودكي تحليل مي‌كند. فرويد به دين نيز از همين زاويه مي‌نگرد. ديدگاه‌هاي او در حوزة روان‌كاوي به طور عام و در حوزة دين به طور خاص، واكنش‌هاي مختلفي را در ميان روان‌كاوان و فيلسوفان دين برانگيخته است. نويسنده در اين كتاب در فصل‌های اول، دوم و سوم به بررسي يكي از نظريه‌هاي معروف فرويد پرداخته و فصل چهارم را به نقدهاي عام كه همة نظريه‌هاي او را در بر مي‌گيرد، اختصاص داده است.
	عنوان : دين و هنر نويسنده : شنن لدبتر ترجمه افسانه نجاريان تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۳ نام ناشر : نشر رسش شرح مختصر : هزها بخشي از فرهنگ ما هستند و در تمام جنبه‌هاي زندگي ما نفوذ دارند. در اين كتاب، هدف جست‌وجوي تأثيرات دين بر هنرهاست و به كمك همين بحث، جدال دين با فرهنگ مورد بررسي قرار گرفته است. با توجه به مباحث عميق و وسيع هنر و با توجه به اينكه پرداختن به هنرهاي تمام قاره‌ها و كشورهاي دنيا در يك كتاب مختصر ممكن نيست، كتاب تنها به جنبه امريكايي ـ اروپايي نژاد سفيد و به عبارت ديگر هنرهاي غربي محدود شده است. دربارة هنر چهارگونه رويكرد غربي وجود داشته است: ـ رويارويي افلاطوني باهنر ـ استفاده از هنر به عنوان راهي به سوي معنويت ـ ديدگاه ويكتوريايي هنر دربارة توصيف حقيقت ـ كثرت طلبي مدرن. در اين كتاب از گستره‌اي كه هنرها و مذاهب در هم آميخته‌اند، طرحي كلي ترسيم شده و چگونگي تأثير متقابل هر يك از آنها با فرهنگ خاص غالب بررسي شده است.
	عنوان : قلب اسلام نويسنده : دكتر سيد حسين نصر ترجمه مصطفي شهرآييني تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۳ نام ناشر : انتشارات حقيقت شرح مختصر : اكنون ۹ سده از زماني كه پاپ اوربان دوم فرمان جنگ‌هاي صليبي را صادر كرد، مي‌گذرد. از آن زمان تاكنون دين مبين اسلام در معرض انواع تهمت‌ها و سوء تفسيرها واقع شده كه رايج‌ترين آنها اين است كه اسلام دين جنگ و خشونت و عاري از هر گونه ابعاد معنوي و قلبي است. پس از حوادث خونين «سپتامبر اين گونه تلقي‌ها نزد كساني كه آشنايي چنداني با اسلام نداشتند، به اوج خود رسيد، به نحوي كه ده‌ها كتاب به زبان‌هاي مختلف بر ضد اسلام چاپ شد كه بيشترين آنها چنين چهرة زشتي را از اسلام به غيرمسلمانان ـ خصوصاً غربي‌ ـ مي‌نماياند و آنچه مظلوم ماند، تبيين تعاليم اصيل اسلام حقيقي بود. كتاب قلب اسلام را دكتر سيد حسين نصر پس از حوادث يازده سپتامبر و در دفاع از اسلام حقيقي نگاشته است. در اين كتاب به زباني ساده و در عين حال به بياني پخته، آن گونه كه مخاطب غيرمتخصص نيز بتواند استفاده كند، شئون مختلف اعتقادات و تعاليم اسلام از مبحث توحيد تا حق‌الناس و حق‌الله نخست معرفي و سپس حقيقت‌شان بيان شده و در مواردي نيز به شبهات رايج در غرب دربارة آنها پاسخ داده شده است.
	عنوان : فرهنگ ايران باستان نويسنده : ابراهيم پورداود تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۸۰ نام ناشر : انتشارات اساطير شرح مختصر : در اين كتاب سعي شده است برخي از آثار فرهنگ و تمدن ايران باستان نمايانده شود. دورة اين فرهنگ از آغاز تاريخ ايران تا پايان پادشاهي خاندان ساسانيان است. در ديباچة اين كتاب آمده است: در اين زمينه پهناور كه بيش از هزار و پانصد سال گردش زمانه بر آن گذشت و بيش از هزار و سيصد سال از آن روزگاران دور مانديم، به ياد آوردن گذشته‌ها آسان نيست. پس از دست يافتن تازيان به ايران و پيش آمدن گزندهاي سهمناك ديگر چون يورش مغول و تاخت و تاز تاتار، هيچ چيز در اين كشور آن‌چنان كه بود، به جای نماند. از ميان اين فرو ريختگي‌ها گذشتن و راهي به سوي آثار پيشينيان جستن و آنها را بدرستي باز شناختن و از فرهنگ و زندگي نياكان نام و نشاني يافتن، راهي است بس دشوار. اما از اين سختي‌ها نبايد هراسيد و دست از دامن كوشش كشيد تا فرزندان اين مرز و بوم راه و رسم نياكان نامدار را بدانند و پي گم شدة خويش بروند.
	عنوان : دين عرفاني و عرفاني ديني نويسنده : علي شيرواني تاریخ چاپ: چاپ اول ـ ۱۳۷۷ نام ناشر : انتشارات دارالفكر شرح مختصر : كتاب حاضر پژوهشي است كوتاه در باب يكي از مباني عرفاني و تصوف، يعني كشف و شهود عرفاني از ديدگاه قرآن كريم و روايات شيعه. مقصود نويسنده از عرفان و تصوف جهان‌بيني و مسلك خاصي است كه در ميان مسلمانان پديدار شده و رشد و نمو کرده و مراحل تكاملي خويش را به مرور و طي قرن‌ها پشت سر نهاده و به صورت كنوني خود درآمده است و در يك كلام مقصود همان چيزي است كه عرفان و تصوف اسلامي نام گرفته است. اين نوشتار هم اسلام را ديني عرفاني مي‌داند و هم عرفان اسلامي را عرفان ديني، و اين مدعا را با بيان ريشه‌هاي عميق مهمترين ركن عرفاني، يعني كشف و شهود عرفاني و جايگاه معرفتي آن در قرآن و روايات، بويژه روايات شيعه، به اثبات رسانده است.