همه نوشته‌های موسسه گفتگوی ادیان

IID_logo

جهانی شدن برای خیر مشترک

۱/۲۹ تا ۸/۲ ۱۳۸۴
جهانی شدن برای خیر مشترک
وزارت کشور و جامعه سیک‌های کنیا، و موسسه جهانی شدن برای خیر مشترک
افریقا- کنیا

چهارمین کنفرانس از کنفرانس‌های بین‌المللی با حضور آقای باقر طالبی دارابی مشاور موسسه گفت‌وگوی ادیان و عضو هیئت تحریریه اخبار ادیان
:: فهرست عناوین مرتبط :

دگرپذیری ره‌آورد دین‌پژوهی:
مورد پژوهی ایران مقاله آقای باقر طالبی دارابی در چهارمین کنفرانس جهانی شدن برای خیر مشترک

این بار با نام افریقا و جهانی شدن برای خیر مشترک و زیر عنوان “در جست‌وجوی صلح وعدالت” در شهر کوچک کریچو در کشور کنیا شرکت‌کنندگان ِ دلمشغول این موضوع را گردهم آورد تا جهانی شدن را از نگاه میان دینی و نیز با توجه به اوضاع و احوال محلی به بررسی بنشینند و از این رهگذر راهی به سوی “صلح و عدالت” که اساسی‌ترین “خیر مشترک” جوامع بشری است، ترسیم کنند.

تاریخچه:
“جهانی شدن برای خیر مشترک” اندیشه‌ای پرورده شده در ذهن یک ایرانی مقیم انگلستان است که سال‌ها در دیار غرب به تحصیل و تدریس (البته به طور تخصصی در اقتصاد) مشغول است. دکتر کامران مفید تجربه‌اش را به کمک تفکر فرستاد و با همکاری و همفکری دیگرانی که دلمشغول اخلاق، دین و معنویت و در سوی دیگر جهانی شدن، صلح، عدالت و شناخت متقابل و همکاری‌های مشترک هستند، اولین نشست را در شهر آکسفورد برگزار کرد.
مرکز و وب سایتی با همین نام بنا نهاد و در آغاز شاید آرمان بلند و ابزار نارسا و اندک بودند، اما او با الگو گرفتن از فرهنگ ایرانی که
“همت بلند دار که مردان روزگار
از همت بلند به جایی رسیده‌اند”
اینک چهارمین کنفرانس را برگزار کرد و پنجمین را در ایالت اوهایوی امریکا برگزار خواهد کرد. کنفرانس دوم در مسکو برپا شد و سومی سال گذشته در دبی در امارات متحده عربی.
تجربه برگزاری سه نشست این بار در افریقا این سبقه تاریخی را محکم‌تر ساخت و با برگزاری این نشست که ظاهرا در مقایسه با نشست‌های قبلی متفاوت و گسترده‌تر بود، برگزاری خوب اجلاس پنجم را نوید می‌دهند.
نشانه اینترنتی: www.commongood.info

گزارشی از یک کنفرانس جهانی
درباره افریقا و کشور کنیا
قرن‌ها بود که بر قاره افریقا برچسب ناروای “قاره تاریک ” می‌زدند. استعمار بر دوش کشورها و مردمان این دیار سنگینی می‌کرد و فقر و اقتصاد نابسامان همچنان آن را از پای درمی‌آورد.
سرزمین غنی آن، غنای زمینی و دریایی، طبیعت خیره‌کننده، معادن طلا و ذخایر بزرگ زمردش هم موجب بردگی اهالی این دیار شد و سوداگران مرگ و نیستی بر دوش همین مردمان سایه سرمایه‌های ارزشمندشان را برای خود حمل کردند و به دیار متمدن و متمول غرب سرازیر ساختند. قدهای برافراشته برای استقلال و خروج از سلطه بیگانگان اینک در زیر بدیهی‌های سنگین همان استعمارگران خمیده شده است. غربیان برنامه “بهبود بدیهی‌های افریقا غرب” را بوق کردند. اما همچنان این کشورها در زیر فشار سودهای آن بدیهی قرار دارند.
کشور کنیا در شرق افریقا زیر سلطه استعمار بریتانیا بوده است. شهر نایروبی، پایتخت آن بزرگ‌ترین شهر این کشور است. از جمله شهرهای بزرگ این کشور شهر بندری مومباسا در کنار اقیانوس هند است که اکثریت جمعیت آن مسلمان هستند. کنیا را “گهواره بشر” و نیز به لحاظ زیبایی “عروس افریقا ” می‌گویند؛ سرزمینی سرسبز با جغرافیایی متفاوت، در غرب کوهستانی و در شرق در سطحی بسیار پست. روی خط استوا قرار دارد و از چهار فصل سال تمام سالش یک نوع فصل دارد گرم و مرطوب و اغلب همراه با باران در مناطق ساحلی بسیار مرطوب.
تاریخ کنیا تا حد زیادی تاریخ جامو کنیاتا است؛ رهبری که تمامی نژادها و قبایل را برای جنگ و مبارزه آزادی‌بخش متحد ساخت؛ روزنامه‌نگاری که اولین نشریه بومی را به عنوان صدای مطالبات مردم آن دیار منتشر کرد؛ نویسنده‌ای که اولین اثر را درباره ملتش نوشت؛ معلمی که درس عشق و محبت داد. کنیاتا که به زبان سواحلی از او به Toa ya kenaya یعنی “نور کنیا” یاد می‌کنند، پدر استقلال این کشور. او نور استقلال را بر این سرزمین تاباند. همین ستاره و چراغ و استاد با زنی از تبار انگلیس که از زنان دولتمردان حاکم دوران استعماری بود، ازدواج کرد و از این وصلت فرزندانی دو هویتی پدید آمدند.

سیک‌ها و اعتقادات آنها
آیین سیک یکی از جوان‌ترین ادیان زنده جهان است. پانصد سال قبل در منطقه پنجاب هند شکل گرفت. بسیاری از معتقدان به آیین در همین منطقه حاصلخیز زندگی می‌کنند؛ منطقه‌ای در دامنه کوه‌های هیمالیا در شمال غربی هند. گفته می‌شود حدود ۱۴ میلیون سیک در دنیا پراکنده‌اند. از جوامع سیک در کشورهای دیگر باید از جامعه سیک‌ها در بریتانیا، ایالات متحده امریکا، کانادا، شرق افریقا، امارات متحده عربی، ایران، مالزی و هنگ کنگ نام برد. سیک‌ها اگر چه ۲ درصد جمعیت هند را تشکیل می‌دهند، اما کاملا به چشم می‌آیند. آنچه آنها را برجسته و نمایان می‌سازد، کارهای اخلاقی است که بخشی از دین آنها و نشانه‌های دینی آنهاست. شمار زیادی از نیروهای نظامی هند را سیک‌ها تشکیل می‌دهند؛ افسرانی در لباس سرباز و فرمانده و خلبان و سیک‌ها در سراسر جهان به کارهای فنی، تجارت، تحصیل و بسیاری از حرفه‌های پر درآمد دیگر اشتغال دارند.
تشخیص سیک‌ها کار دشواری نیست. در نام هر مرد سیک singh (سینق) به معنای “شیر” یا “شیر دل” و در نام هر زن سیک kaur (کایور) به معنای “ملکه” وجود دارد. زنان و مردان سیک دستبندی فلزی به دور مچ دست راست به عنوان نشان دینی دارند. مردان سیک را اغلب می‌توان با عمامه‌ای سفید یا سیاه بر سر، و ریش‌های بلند شناسایی کرد. آنان خنجری نیز در زیر لباس مخفی می‌کنند. بنابراین هر سیک پنج نشانه که به fiveks ( پنج کا) معروفند، دارد.
ده گورو به معنای استاد یا معلم سلسله بنیانگذاران آیین سیک هستند. نخستین آنها ناناک است پس از دهمین حاکمیت مقام گورویی اعلام شد و کتاب گورو و گرانث (Guru Grauth) گوروی مکتوب برای همیشه اعلام گردید و پیروی از تعالیم و آموزه‌های کتاب که بیش از ۱۴۰۰ صفحه دارد و حاوی اشعار و سروده‌های گوروها و برخی از بزرگان عرفان آموزه‌های هندو و اسلام است، سر لوحه کار این آیین شد. ارزش قرائت این کتاب چنان است که هر ۲۴ ساعت یک بار در معابد سیک به نام گورو دوآرا (Gurudeura) توسط چند نفر به طور نوبتی قرائت می‌شود.
آیین سیک بر سه اصل یا اعتقاد اخلاقی – دینی یا رسم و آیین مذهبی استوار است. سِوا (Seva) لانگار (Langar) و سانگات (Sangat). این سه اصل سه باور اساسی و مقدماتی سیک‌ها را تقویت کرده است. اعتقاد به تساوی، رفاقت و تواضع و فروتنی.
سِوا، خدمت‌رسانی به اجتماع مذهبی، جامعه و دیگران است. آنان با خدمتکاران متواضعانه و بدون هرگونه چشم‌داشت به همدیگر بویژه دیگران راه طهارت باطن و خودسازی را طی می‌کنند.
لانگار، غذای جمعی یا محلی که این غذا در آن پخته می‌شود. لانگار یکی از اجزای اصلی آیین سیک و از مناسک اصلی آنان است. سمبل تساوی حقوق همه و هم‌خانواده بودن تمامی آدمیان است. وقتی از دیگران و خودشان در لانگار و با لانگار پذیرایی می‌کنند، گویی تمام وجودشان را در طبق اخلاص گذاشته تقدیم همدیگر و دیگران می‌کنند. آنان برای صرف لانگار رسمی دیگر نیز دارند و آن قرار گرفتن در یک صف و ردیف بدون توجه به جایگاه و مقام و منزلت افراد است، پنگات صف شکسته شدن عناوین اعتباری و سیر و سیراب شدن از غذای جمعی و خلوص اجتماعی است.
سنگات، اجتماع مذهبی نیایش جمعی است. گردهم‌آیی مذهبی در مکانی مقدس که یکی از مهمترین بخش‌های دینی آنهاست. می‌گویند ناناک به هر کجا که قدم نهاد سنگات بر پاشد و هر کسی می‌توانست در این مراسم نیایش مشارکت جوید. عملی روحانی و اخلاقی که به گفته ناناک از طریق آن هرکسی می‌تواند به مخزن نام الهی راه یابد و هم‌نشینی و همراهی با خدا نورانی شود.
این سه نهاد که ناناک برقرار ساخت، ساختار دینی و اجتماعی اصلی آیین سیک شده است. با این سه، جامعه سیک در بسیاری از جاها به مردمانی زحمت‌کش، همدل، خالص، خیر و نیکوکار تبدیل شده‌اند که خدمت رسانی آنها، غذای آنها و نیایش آنها شامل همه می‌شود و از همه کس از هر دین و آیین و مسلکی دریغ نمی‌داند.
در دو تجربه بارسلونا و کنیا عمل به این سه اصل را شاهد بودم و حس کردم. خدمت به مسلمانان، تغذیه جسمی آنها و در نهایت تغذیه روحی.

چگونگی برگزاری کنفرانس
چهارمین کنفرانس بین المللی جهانی شدن برای خیر مشترک با تعقیب عدالت و صلح در افریقا در شهر کوچک کریچو در کشور کنیا برگزار شد . مشارکت وزارت کشور کنیا در برپایی این کنفرانس با حضور وزیر کشور در جلسه افتتاحیه و اعلام آغاز به کار رسمی کنفرانس از سوی وی نشان می دهد که وودی آوودی وزیر کشور این دیار سیاه تا چه حد برای این برنامه اهمیت قائل است . وی که درحاشیه ی افتتاح کنفرانس کلنگ ساخت مرکز علمی و تفریحی جامعه سیک ها را نیز به زمین زد ، اظهار امیدوری کرد که کنفرانس بتواند در راه شناساندن صلح و عدالت و تبیین چهره زشت تبعیض , ظلم و تروریسم موفق باشد .
دیگر دستاندرکاران و برگزار کنندگان این کنفرانس دکتر کامران مفید ایرانی الاصل مقیم انگلیس و رئیس مرکز جهانی برای خیر مشترک است . وی سالها پیش ایران را ترک کرد و اینک پس از طی دوره های تحصیلی در کنار همسر انگلیسی اش در شهر کاونتری در نزدیکی های پایتخت انگلستان زندگی می کند .رشته اش اقتصاد است و به گفته ی خودش دلمشغول خیر مشترک و صلح و دوستی تمامی جوامع است و از این رو با ایجاد این مرکز و برگزاری کنفرانس های بین المللی این هدف را تعقیب می کند . کامران مفید ، البته بدون معاضدت و پشتیبانی رهبر معنوی سیک های انگلستان و کنیا که در بیرمنگام مستقر است قادر به برگزاری این کنفرانس ها نبود . خود او می گوید از اولین اجلاس در آکسفورد تا این چهارمین نشست همیشه باباجی ( Baba ji)‌ عنوان دینی رئیس معنوی سیک ها یار و پشتیبان او بوده است . سرمایه ی جامعه سیک و اوج همکاری , خدمت رسانی و هم نوع دوستی باباجی که در عمل هر کسی شاهدش بود , این همکاری را مستدام ساخت و شرکت کنندگان را دلگرم .
سه کنفرانس پیشین ابتدا در آکسفورد ، دومی در سنت پیترز بورگ روسیه و سومی سال گذشته در دوبی برگزار شد . پنجمین کنفرانس نیز در هاوایی امریکا برگزار خواهد شد . شرکت کنندگان خارجی عمدتا از کشور امریکا و کشورهای انگلستان ، امارات , ایران , هند , تانزانیا , اوکاندا, سوئیزرلند و برخی دیگر از کشورهای افرقایی , آسیایی و اروپایی بوده اند .
مباحثات نیز متنوع و سخنرانان از موضوعات مختلف سخن گفتند . در مجموع می توان گفت تمامی آنان که از دیار غرب آمده بودند نگاه مثبتی به جهانی شدن داشتند و اغلب افریقایی ها و حتی بیشتر آنان که از کنیا درکنفرانس حضور داشتند و سخن گفتند جهانی شدن را چندان خوش یمن نمی دانستند .
پروفسور علی مزروعی معروف به ستاره افریقا از مهمانان برجسته ی این کنفرانس بود . وی که در کنیا زاده شده است و تحصیلاتش را در غرب گذرانده است اینک مقیم امریکاست و در عرصه علوم سیاسی که رشته تحصیلی اش می باشد , صاحب نظر می باشد . برخی از ایرانیان مقیم امریکا از جمله برادران صدری (محمد و احمد ) , دکتر کمالی پور , کیوان طبری نیز در این کنفرانس سخن گفتند و برخی جلسات را اداره کردند.
حضور ایرانیان مقیم امریکا و نیز کامران مفید به عنوان برگزار کننده نشان داد که دانش و فرهنگ و خرد ایرانی همیشه حرفی برای گفتن دارد .
سردبیران مجله میان دینی Insight که اخبار ادیان در شماره های پیشنین به معرفی آن پرداخته است و در مواردی از محتوای آن استفاده کرد و در مجله آورده است از ؟؟؟؟ این کنفرانس بودند . پیگیری پروژه اخلاق جهانی هانس کونگ در جلسه ای جمع بندی مباحثات بین ادیانی کنفرانس , جیم کنی و آلن رایس را با این نظریه مرتبط نشان داد . مارکوس برایبروک کشیش انگلیسی نیز که حدود ۴۰ اثر در زمینه ادیان و گفت گوی ادیان نوشته است با همین طیف همکاری دارد .
کنفرانس در فضای زیبای محوطه گورودوآ برگزار شد و جهانی شدن برای خیر مشترک در فضایی بحث آیین سیک به جای جامعه افریقا بیشتر به چشم می آمد و برجسته بود . اما باز باید قدردان همین تلاش و خدمات دهی آنان بود که مقیمان دیار غرب متمول و آسیایی های نسبتا غنی را به آن دیار بردند و با درد و رنج و فقر افریقایی های مظلوم آگاه ساختند .
هرگاه که از محوطه برگزاری کنفرانس خارج می شدند , با جامعه واقعی و زندگی حقیقی کنیایی ها مواجه می گشتند , آنان که در مزرعه های کشت چای در حوالی شهر کریچو کار می کردند , زمین هایی که همه اش تحت مالکیت دولت , شرکت دولتی ـ خصوصی و افراد و نهاد های خصوصی است و به نظر می رسید سیک های آن منطقه صاحبان اراضی بودند و کارفرما و اهالی آن دیار کارگرانی برای آنان , اما باز باید قدردان سیک ها بود که در اوج فقر و نداری مردمان آن دیار با این کار شغلی فراهم آوردند و کمکی به امرار معاش مردمان آن شهر می کنند .
موضوعات مطرح شده در کنفرانس
بیش از ۴۶ سخنران اصلی به ارائه مقاله پرداختند و در موضوعاتی مانند :
افریقا و جهانی شدن برای خبر مشترک
دین , فرهنگ و جهانی شدن برای خیر مشترک
گفتگوی میان ادیان و جهانی شدن
اخلاق , معنویت و خیر مشترک در عصر جهانی شدن
نگاهی انسان گرایانه به جهانی شدن
چشم اندازهای سیاسی و فلسفی جهانی شدن
ایمان و توسعه در عصر جهانی
حقوق بین الملل و جهانی شدن
رسانه ها , گزارشگری و جهانی شدن
کنفرانس پس از چهار روز با جمع بندی و صدور بیانیه به پایان رسید . این بیانیه که اولین بیانیه در این سلسله کنفرانس ماست به امضای تمامی شرکت کنندگان رسید . ابتدا متنی تهیه شد و آن را برای نظرخواهی در اختیار هم قرار دادند سپس کمیته ای شکل گرفت و در آن به تصویب نهایی رسید . متن بیانیه به انگلیسی است و در وب سایت مؤسسه گفتگوی ادیان وجود دارد .

IID_logo

لحظه بحرانی در گفت‌وگوی بین ادیان

لحظه بحرانی در گفت‌وگوی بین ادیان
شورای جهانی کلیساها
ژنو

در کنفرانس “اوضاع بحرانی” بیش از ۱۰۰ شرکت‌کننده از کشورهای متعدد و پیشینه‌های دینی متفاوت گردهم آمده بودند تا بحث کنند چگونه گفت‌وگوی ادیان می‌تواند در حل اوضاع بحرانی حاضر مفید واقع شود.

کنفرانس اوضاع بحرانی با پشتیبانی شوارای جهانی کلیساها با تواضع و امید کنفرانس “اوضاع بحرانی” که با کمک شورای جهانی کلیساها ترتیب داده شده بود، از هفتم تا نهم ژوئن در مرکز اتحاد کلیساهای ژنو برگزار شد. بیش از ۱۰۰ شرکت‌کننده از کشورهای متعدد و پیشینه‌های دینی متفاوت گردهم آمده بودند تا بحث کنند چگونه گفت‌وگوی ادیان می‌تواند در حل اوضاع بحرانی حاضر مفید واقع شود.

شورای جهانی کلیساها با تواضع و در عین حال با امیدهای بزرگ این کنفرانس را برپا داشت تا به واسطه آن، ایده‌ها و راهبردهای جدیدی بیابد تا تمام کسانی که به گفت‌وگوی ادیان به عنوان ابزاری برای حل اختلافات اجتماعی و بهبود کیفیت زندگی اجتماعی نگاه می‌کنند، مشترکاً از آن بهره ببرند.
نوشته پیش رو، گزارش مختصری است شامل برخی از نظرات، مسائل و وعده‌هایی که در کنفرانس ارائه شد. این گزارش برگرفته از سخنرانی‌های رهبران شورای جهانی کلیساها و سخنرانان میهمان کنفرانس است که هر کدام به آیین مختلفی تعلق داشتند و همین طور برگرفته از گزارش‌هایی است که برای انعکاس عملکرد هفت گروه گفت‌وگو کننده در این کنفرانس سه روزه تهیه شده اند.
موضوعات و مسائلی که در سخنرانی‌ها مطرح شد، عبارت بودند از: اوضاع بحرانی، تغییرکیش، نقد دین و دادوستد معنوی.

اوضاع بحرانی
دکتر ساموئل کوبیا، دبیرکل شوارای جهانی کلیساها و اِیچ.اِیچ. آرام اول، رئیس جلسه کمیته مرکزی شورای جهانی کلیساها، کنفرانس را با تشویق شرکت‌کنندگان به بحث در مورد اینکه چگونه گفت‌وگوی ادیان می‌تواند به شیوه مبتکرانه‌تری حلال اوضاع بحرانی جامعه امروز باشد، شروع کردند.
دکتر کوبیا با اشاره به این حقیقت که شورای جهانی کلیساها در ابتدا گفت‌وگوی ادیان را “اقدامی پرمخاطره” می‌دانست، گفت: سی سال پیش اولین خطر موجود، مشروع ساختن مسئله تلفیق عقاید بود که به آن به چشم یک تهدید برای خداشناسی همه اعضای شوارای جهانی کلیساها نگریسته می شد. اکنون قدم پرمخاطره ای که باید برداشته شود، نگاه به کثرت گرایی دینی به عنوان فرصتی برای آشنایی بیشتر با مومنان دیگر سنت های اعتقادی دیگر و همچنین دین خودمان و اهداف خداوند است که هم در گونه گونی وهم در تشابه باورهایمان منعکس شده است.
دکتر کوبیا در ادامه تاکید کرد: امروز گفتگوی ادیان اقدام مهمی در زمینه نهضت وحدت کلیساهاست؛ چراکه حاکی از این اصل وحدت کلیساهاست که می گوید: “کاری را که می توانیم باهم انجام دهیم، نباید تنها انجام دهیم” و به این ترتیب کثرت گرایی دینی را بسط می دهد.
دکتر کوبیا تصدیق کرد که مشارکت مسیحیت درگفتگوی ادیان نیازمند مرور گذشته و اعتراف به اشتباهات قدیم است و افزود: “ما باید در منظر عموم به اشتباهاتی که قبلا در راه بهبود انسانیت از دست رفته مان مرتکب شدیم، اقرار کنیم و آنها را بپذیریم”.

در ادامه کنفرانس، اِیچ.اِیچ. آرام اول ادعا کرد که اوضاع بحرانی ما در درجه اول مربوط به کثرت گرایی جهانی می شود و افزود: اگر گفتگوی ادیان می خواهد اثر بیشتری بگذارد، باید ریشه دار، کاربردی و انتقادی باشد.
وی تاکید کرد: با توجه به اینکه دستهای جهانی شدن دارند اعتقادات اخلاقی و معنوی مشترک بین بیشتر ادیان را از میان می برند، گفتگوی ادیان باید برای بازگرداندن تعهدات اخلاقی به درون جوامع کثرت گرا تلاش کند و این به معنی مخالفت با به کارگیری خشونت به نام دین و ساختن جوامع فراگیر است.

تغییر کیش
دکتر وانده آبیمبولا، نماینده آیین آفریقایی یُروبا، متذکر شد که طرح میسیونری مسیحیان تلاش می کرد آیینهای بومی سراسر جهان را ریشه کن کند و امروز گفتگوی مسیحیان با پیروان ادیان بومی را نمی توان اقدامی صد در صد خالصانه دانست. وی برای شکل گیری یک گفتگوی صادقانه شرایط زیر را ضروری دانست: باید این گفتگو تمام ادیان بومی و بدوی را در برگیرد؛ تخریب اماکن مقدس ادیان بومی باید متوقف شود؛ و شوارای جهانی کلیساها باید کلیساهای عضو خود را تشویق کند تا به شیوه های زندگی بومی احترام بگذارند.

خانم هبّه رئوف عزّه، معلم مسلمان مصری، در تایید سخنان دکتر آبیمبولا افزود: جوامع دینی امروز باید آن طرز فکر مبتنی بر گسترش دین خود با تغییر دین دیگران را که از زمانهای قدیم هم اسلام و هم مسیحیت را احاطه کرده است، کنار بگذارند.
رئوف عزه گفت: شاید برای شرکت کنندگان در گفتگوی ادیان مفید باشد که بدانند شوارای جهانی کلیساها و همین طور واتیکان، میان تبلیغ دین و اظهار دین تمایز قایل می شوند. به این صورت که اظهار دین را تقسیم کردن اعتقادات مذهبی با دیگران و تبلیغ دین را آمیخته با زور و پروپاگاندای فریب آمیز میدانند. شوارای جهانی کلیساها و واتیکان مسیحیان را به اجتناب از تبلیغ دینی دعوت می کنند ولی اظهار دینی را برای آیین مسیحی ضروری می خوانند.
وی در ادامه گفت: موضوع تغییر کیش موضوع پیچیده ای است که باعث بالا گرفتن تنش در درون و میان گروههای دینی می شود. خشونت و خشم نتایج غریبی برای آن نیستند. با این وجود، آموزه های دینی ما ابزارهایی را در اختیارمان می گذارند که به واسطه آنها میتوانیم این مشکل را حل کنیم.
معلم مسلمان مصری با طرح این سئوال که آیا این تمایز می تواند موضوع گفتگوی ادیان قرار گیرد؟ تاکید کرد: چنین گفتگویی می تواند برای ما روشن کند که چه رفتاری را باید تبلیغ دینی بدانیم و ان شاء الله علاوه بر آن شناخت ما را نسبت به اینکه چرا اظهار دینی تا این قدردر درون بعضی سنن دینی پرارزش دانسته می شود، افزایش دهد. به علاوه، ممکن است مسیحیان و مسلمانانی که در زمینه گفتگوی ادیان فعالیت می کنند، تشویق شوند این سئوال را در گفتگوی درون دینی در جوامع خودشان نیز مطرح کنند و به آن بیندیشند.

نقد دین
یک هیئت سه نفره هندی در این کنفرانس پیشنهاد کرد که گفتگوی ادیان تبدیل به اقدامی برای ایجاد عدالت اجتماعی شود. یک هندو به نام سوامی آنگیوِش، گفت: تمایزات دینی در برابر اهمیت زجر بشر و ارزشهای مشترک میان سنتهای دینی که ما را به سوی اجابت ناله نیازمندان فرا می خوانند، رنگ می بازد.

اصغر علی مهندس از دیدگاه یک مسلمان صحبت کرد و گفتگو را اقدامی خلاقانه خواند: “دیالوگ یعنی بدون این که قیدهای یک آیین خاص دست و پایمان را ببندد، عمل کنیم”. وی پیروان تمام سنن دینی را دعوت کرد تا در روابط و کارهای مشترکشان با یکدیگر عدالت، خیرخواهی، دلسوزی و خرد را دخیل کنند.

والسون تامپو از دیدگاه یک مسیحی گفت: گفتگوی ادیان را باید گفتگوی همسایگان بدانیم. وی گفت: “در همسایگی با نیازهای انسان مواجه می شویم”. “دین به بازار شهوات تبدیل شده است. تا تمرکز را از روی شهوات بر نداریم و روی نیازها نگذاریم، گفتگوی ادیان ره به جایی نخواهد برد”.

دو نفر از دیگر شرکت کنندگان هندی کنفرانس این سخنرانی ها را از پایه به نقد کشیدند. هر کدام از آنها به موضوعات زیر اشاره کردند:
همه سنتهای دینی کهن شامل عناصر سازنده ای هستند که باید آنها را بپرورانیم و عناصر مخربی دارند که باید آنها را بخشکانیم.
تلاش ما برای یافتن ارزشهای مشترک میان سنتهای دینی نباید شیوه خاص یک دین را برای بیان و آموزش این ارزشها تحلیل ببرد.
اصلاح طلبان سکولار باید برای تلاششان در پایان بخشیدن به نزاعهای دینی، مورد توجه قرار گیرند و از آنها قدردانی شود، چرا که نقششان در کشوری چون هند بسیار بزرگ بوده است.
عبادت و نمادهای دینی باید جای خود را به تفکر در مورد اینکه اصلا دلیل و فلسفه آنها چیست، بدهند.

ساعاتی بعد در صبح همان روز، خاخام نامه کلمان در باب گفتگو به نقل قول از خاخام ییتس گرینبرک گفت: “برای من مهم نیست که به چه آیینی تعلق دارید، البته تا زمانی که نسبت به آن احساس شرم کنید”. وی با این حرف به خاطرمان آورد که با مشاهده افراطیونی که در هر دین فعالیت میکنند، نباید در مورد آن دین و تمام پیروانش قضاوت کنیم. وی اعتراف کرد: “خود من هم بارها نسبت به رسوم دینی ام احساس شرم کرده ام، ولی در جاهایی هم بوده که به آن افتخار کرده ام.”

دادوستد معنوی
هر روز این کنفرانس با مشارکت معنوی یکی از شرکت کنندگان آغاز شد. این نوع دادوستد معنوی ما را به یاد تفاوتهای عظیمی انداخت که بین سنن مختلف دینی وجود دارند، حتی اگر لغاتی که استفاده می شوند از نظر مفهوم نسبتاً کلی به نظر آیند. هریک ازشرکت کنندگان در این دادوستد معنوی از آموزه هایی بهره گرفتند که آنها را نه تنها به زبان انگلیسی، بلکه به زبان سنتی آیین خویش نیز بیان کردند.
دادوستد معنوی علاوه بر این راهی برای ابراز احترام نسبت به سنتهای گونه گون جهان و اگرخدا بخواهد، راهی برای یافتن عناصری درمیان تکالیف معنوی هر آیین است که پیروانش را با قدرت و اطمینان کامل مخاطب قرار میدهد. اما گفتگوی ادیان طی تمام سالهای تجربه خویش موفق به کشف یا پرورش موسیقی معنوی یا متونی نشده است که بتوانند شرکت کنندگان را با همان قدرت و قاطعیت موجود در متون مقدس دینی شان مورد خطاب قرار دهد. قبول این ضعف ما را به این صرافت می اندازد که نگاهی نقادانه تر به هر ادعایی داشته باشیم که بگوید گفتگوی ادیان حقیقی تر و معنوی تر از اعمال مذهبی درون ادیان مختلف است.

یکی از شرکت کنندگان پیشنهاد کرد که دادوستد معنوی باید طوری انجام گیرد که هیچ شرکت کننده ای مجبور نشود در اعمال مذهبی ای که شرکت کنندگان به نمایش می گذارند، مثلا در آواز خواندن و همسرایی و یا در ایستادن و نمازخواندن، شرکت کند. خوب است شرکت کنندگان دعوت شوند تا در اعمال دینی دیگران که خالصانه با آنها تقسیم می شود، شرکت کنند، ولی این دعوت نباید در قالب یک انتظار بیان شود.
شرکت کننده ای که این نظر اصلاحی را داد، افزود: برخی از هم کیشان وی بشدت از بابت گفتگوی ادیان نگران هستند و گمان می کنند که بهانه ای برای تضعیف اعتقادات دینی شان و در نهایت از زیرخراب کردن موضوع اظهار دین در جامعه شان است. او همچنان گفت که به خاطر نقش وی در گفتگوی ادیان برخی از هم کیشانش او را تهدید به آتش کشیدن خانه اش کرده اند.
وی در پایان گفت: شرکت کنندگانی که در اوضاع فرهنگی و دینی ای زندگی می کنند که گفتگوی ادیان در آن به چشم یک تهدید در برابر قدرت و هویت جامعه دینی شان دیده نمیشود، هنگامی که وارد گفتگوهای بین المللی میشوند باید دقت و حساسیت بیشتری به خرج دهند تا با حرفهایشان موقعیت دیگر شرکت کنندگان را تهدید نکنند. دقت بیشتری باید به کار گرفته شود تا از انجام هر نوع فعالیت یا انتشار هر نوع بیانیه عمومی که ممکن است خطراتی که از قبل توسط شرکت کنندگان پیش بینی شده است را بیافزاید، اجتناب شود. به استثنای معارضاتی که ممکن است در درون جوامع دینی خودشان صورت پذیرد.

راهبردهای نوسازی گفتگوی ادیان

کسانی که طی سی سال گذشته با گفتگوی ادیان سروکار داشته اند، شاهد تغیرات بسیار مهمی در برنامه ها و محیط برگزاری گفتگوی ادیان بوده اند.
در محیطهای بسیاری نهضتها و سازمانهای دینی مطرح تر شده اند.
وعده های دینی در همه جای دنیا تبدیل به یک محصول تجاری برای فروش شده است.
گفتگوی ادیان اکنون تبدیل به وسیله ای برای فرونشاندن نزاع های نژادی و دینی شده است.
مهاجرت اقوام مختلف جوامع دینی را در درون فرهنگهای دیگر پخش کرده است.

شرکت کنندگان این کنفرانس، برای پاسخ به کسانی که می پرسند اصلا چرا باید گفتگوی ادیان صورت پذیرد، سخرانیهای مختلفی کردند که فواید گفتگوی ادیان را از دیدگاه های متنوع مورد بررسی قرار میداد. گفتگوی ادیان که کار حل و فصل اختلافات را ساده تر میکند، قادر است دنیای امن تری برای ما بسازد. بسیاری از کسانی که در گفتگوی ادیان شرکت کرده اند نه تنها با ادیان و سنتهای دینی دیگر آشنا شده اند و توانسته اند دوستی های پایداری با پیروان آنها برقرار کنند، بلکه شناخت بهتری نیز نسبت به سنت دینی خویش پیدا کرده اند. تعامل با مومنان ادیان دیگر، برخی از شرکت کنندگان در گفتگوی ادیان را بر آن داشته است که با دین خود تجدید بیعت کنند.
بنابر این خالی از لطف نخواهد بود که راهبردهای مناسبی برای نوسازی گفتگوی ادیان اتخاذ کنیم.

طرحهای آموزشی
تمایز قایل شدن بین آموزش رهبران دینی و غیر روحانیان به ما کمک خواهد کرد که بدانیم چگونه این طرحها را دنبال کنیم. به علاوه، بعضی از برنامه های آموزشی باید به منظور پیش برد گفتگوی ادیان طراحی شوند، درحالی که بعضی دیگر باید طوری طراحی شوند که یاور متصدیان گفتگوی درون دینی باشند.
این بدان معنی است که این دو نوع مختلف گفتگو بسیار به هم مرتبط هستند، چرا که پیشرفت گفتگوی ادیان اغلب نیازمند روشن شدن موضوعاتی در درون سازمانهای دینی و انجمنهایی است که در زمینهء گفتگوی ادیان قدم برمی دارند. همین طور، به نظر می رسد که یک گفتگوی درون دینی بهینه پیش نیازی برای یک گفتگوی ادیان موفق است.
سئوالاتی که در پیشبرد گفتگوی ادیان باقی می ماند و باید جواب داده شود به شرح زیر است:
در حال حاضر چه منابعی برای آموزش دینی کودکان و جوانان استفاده میشود؟
گفتگوی ادیان چگونه می تواند به برنامه های آموزشی رهبران دینی افزوده شود؟
آیا موضوعات درسهای دینی که در دانشگاه های سکولار ارایه میشود می توانند الگوی مفیدی باشند؟
این طرحهای آموزشی چه گونه میتوانند درون جوامع کثرت گرا مورد قبول واقع شوند؟

جوانان در مدارس مذهبی و عمومی باید به شناخت بیشتری نسبت به سنتهای گونه گون دینی جهان برسند. در برخی جوامع، چنین چیزی را می توان با تعلیم آموزگاران و با قرار دادن منابع درسی مناسب در اختیارشان به دست آورد. در دیگر حوزه های اجتماعی وسیاسی، می شود قوانینی وضع کرد که شیوه مطرح شدن این مسائل را در محیطهای آموزشی محدود و قانونمند کند.
برنامه های دادوستد آموزشی که با اعزام معلمها، دانشجویان، و رهبران آینده به درون دیگر سنن دینی و با دریافت چنین افرادی از خارج باعث می شوند آنها از نزدیک با سنتهای مختلف آشنا شوند و روابط حقیقی با پیروان آنها برقرار کنند، شیوه بسیار مفیدی برای توسعه فرهنگ گفت وگوست. این برنامه های دادوستد آموزشی می توانند احترام و شناخت متقابل را بین جوامع دینی افزایش دهند و همچنین به نوسازی گفتگوی ادیان کمک کنند.

گفتگوی درون دینی
رهبران تمام سنتهای دینی باید در مورد چالش رشد بنیادگرایی در درون جوامع دینی خود سخنرانی کنند. این مسئله را نمیتوان دقیقا مربوط به گفتگوی بین ادیان دانست و ما آن را گفتگوی درون دینی مینامیم. چنین گفتگویی درون یک سنت یا جامعه دینی خاص میتوانند برای افراد محافظه کار تر زمینه ساز گفتگوی ادیان باشد.
جوامع دینی که نتوانند اختلافات بین خودشان را با گفتگوی درون دینی حل و فصل کنند، در گفتگوی ادیان شکست خواهند خورد و به دلیل داشتن معیاری دولایه از آنها خرده گرفته خواهد شد. نمونه صحیحی که ما برای گفتگوی ادیان پیشنهاد می کنیم، باید در گفتگوی بین دینی تراشیده شود. به علاوه ما باید خودمان پیش از دیگران مسئله اختلاف نظر بین اعضای فرقه ها و گرایشهای دیگر درون جامعه دینی مان را حل کنیم و این کار را به رهبران ادیان دیگر واگذار نکنیم.

وقت عمل
در سراسر کنفرانس میهمانان اصرار داشتند که باید از مرحله گفتگو وارد مرحله عمل بشویم. تنها عده معدودی به این نکته توجه کردند که گفتگو در شرایط بسیار وخیم، مثلا در مورد فرونشاندن درگیریهای خشونت آمیز، صرفا “گفتگو” نیست بلکه نوعی عمل است. در عین حال باز هم طرح این مسئله مهم است که چطور برنامه های مختلف گفتگوی ادیان در شرایط دیگر منجر به فعالیت های عملی ملموس تر می شود.
حرکت های نمادین که توسط رهبران دینی یا دیگران صورت می پذیرند حایز اهمیتند. چنین فعالیتهایی می توانند به صورت اعتراف به اشتباهات گذشته و اظهار پشیمانی از آنها بیان شوند و یا به شکل یک سفر زیارتی به احترام صلح باشد. فعالیتهای نمادین می تواند موجب جذب خبرنگاران نیز بشود و تاثیر مثبتی بر آنان داشته باشد.
پیشنهادهای دیگری که برای پیشبردِ به اصطلاح “گفتگوی عمل” میتوان در نظر گرفت به شرح زیر است:
پی ریزی ساختارهای لازم که بتواند جوامع مذهبی را قادر سازد که کنار هم نشسته و در مورد بد و خوب مسایلی که شامل حال همه می شوند صحبت کنند.
جان تازه بخشیدن به روحیه تعاون از طریق تعامل و مشارکت با گروه های موجود.
فرموله کردن استراتژی های عمل در سطوح منطقه ای، ملی و بین المللی.
شاید در مواردی سازمانهای دینی و یا همه کلیسایی موجود نگران باشند که مبادا گفتگوی ادیان باعث محکوم شدنشان شود. تجربه ما در بریتانیا نشان میدهد که غلبه بر این نگرانی غیرممکن نیست. بنابراین وقتی دولت در مورد موضوع خاصی وارد گفتگو می شود، شبکه بین دینی گزارشی در مورد موضع دولت و مواضع دیگر جوامع دینی منتشر می سازد. اما هر جامعه دینی می داند که خود نیز می تواند در مورد موضعش گزارش ارائه دهد.

ایجاد روابط
این راهبرد با به وجود آوردن رابطه بین اشخاصی که بدون به رسمیت شناختن اختلافات دینی خود گرد هم می آیند تا برای فعالیتهای گروهی برنامه ریزی کنند، گفتگوی ادیان را تقویت میکند. دوستیهایی که از طریق همکاری در یک پروژه مشترک شکل می گیرند اعتماد کافی برای گفتگوی بین دینی فراهم میکنند. این نوع رویکرد به گفتگوی ادیان، رویکرد توده ای نامیده می شود و از آنجا که قصد آن توسعه گفتگوی ادیان است، در میان عمده ترین سطح جامعه، یعنی خود پیروان ادیان صورت می گرد، به آن “گفتگوی زندگی” نیز گفته اند.
این راهبرد با یک نیاز آغاز می شود و اعضای جامعه را کنار هم می نشاند که باهم گفتگو کنند تا این نیاز را برآورده سازند. به محض اینکه با ایثار مشارکت طرفین گفتگو این اعتماد در بینشان کل میگیرد، نیاز برای بهتر شناختن سنن دینی حاضر در آن گفتگو به منظور بهتر برآورده ساختن این نیاز مشترک جوانه میزند و در نتیجه فرصت و فضای بیشتری برای رسیدگی به مسایل مربوط به درک متقابل میان ادیان ایجاد می شود.
برای نمونه، جامعه ای که احساس می کند باید یک سرویس مشاوره تلفنی برای قربانیان ایدز به راه اندازد، ممکن است به این نتیجه برسد که کسانی که این خدمت اجتماعی را ارائه می کنند می توانند با آشنایی بیشتر از زمینه های مذهبی استفاده کنندگان عملکرد مفیدتری داشته باشند. ارائه یک خدمت اجتماعی که مستقیما با مسائل دینی ارتباط ندارد به آموزش و شناخت بیشتر کارکنان این سرویس منتهی شده است. توسعه گفتگوی ادیان در این روش از پایین به بالا و نه از بالا به پایین صورت می پذیرد.
وقتی یک سازمان خدماتی یا مذهبی و یا سازمانی مربوط به گفتگوی ادیان این طرح را توسعه می دهد، باید بسیار دقت کنیم تا مطمئن شویم هدف این سازمان صرفا بزرگ کردن نقش خود در جامعه انجام نبوده است. ایجاد روابط، علاوه بر افراد نیازمند سازمانهایی نیز هست که حاضر باشند برای به وجود آوردن اطمینان لازم نزد جوامع دینی دیگر “خواسته های شخصی” خود را نادیده بگیرند.

سفر زیارتی به ایمان
در حین این کنفرانس “اوضاع بحرانی” بیشتر به نگرانی ما نسبت به آینده مشترکمان اطلاق شد و این به علت تهدیدهای هولناک متعددی است که توسط بحرانهای زمانمان به ما وارد شده است. در عین حال فراخوانده شده ایم که با تواضع و امید عمل کنیم تا بتوانیم این دوران بحران را به دوران نوسازی آیینمان تبدیل کنیم.
می توانیم با از نو قالب ریزی کردن گفتگوی ادیان به عنوان فعالیتی با تواضع و امید، اعتماد بیشتری از جانب کسانی که به حسن نیت ما شک دارند ایجاد کنیم. با پرداخت کفاره اشتباهاتی که به اسم ما و به اسم تمام مقدسات مرتکب شده اند، میتوانیم راهی برای تبدیل گفتگوی ادیان از گفتگوی غریبه ها به گفتگوی همسایه ها باز کنیم.
با اتخاذ خط مشی خدمت و همبستگی که نیاز به قدری از خود گذشتگی نیز دارد، می توانیم دیگران را در کشف راهی مبتکرانه برای پیشرفت یاری دهیم. با کنار گذاشتن تمام ادعاهای قطعیت دینی میتوانیم راههای جدیدی برای حاکمیت اصول اخلاقی باز کنیم. با دوست داشتن دینمان تا حدی که بتوانیم به نوسازی معنویش اعتماد کنیم، می توانیم یاد بگیریم که چگونه آنچه باعث استحکام آیین ما شده را با دیگران متواضعانه تقسیم کنیم و چگونه شاکرانه عناصر مفید در بقای آیین دیگران را شاکرانه از آنان دریافت کنیم.
همه با هم، با اعتماد و صداقت، می توانیم بر این اوضاع بحرانی مسلط شویم و جای خطرات آن را با سفری زیارتی به آیینها که آینده عادلانه تر، روشن تر و صلح آمیزتری را برای ما تضمین می کند، عوض کنیم.

IID_logo

به سوی یک دوره جدید برای جهان

به سوی یک دوره جدید برای جهان
بنیاد ژاپن، موسسه ملی برای تحقیقات توسعه
دانشگاه سازمان ملل در توکیو

سید محمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان در مجمع تمدن جهانی ۲۰۰۵ شرکت کرد .

متن سخنرانی سید محمدعلی ابطحی در کنفرانس به سوی یک دوره جدید برای جهان:

مجمع تمدن جهانی ۲۰۰۵ با عنوان “به سوی یک دوره جدید برای جهان” جمعه ۳۱ مرداد (۲۲ جولای) با حضور اندیشمندان و محققانی از کشورهای جهان، از جمله ایران در دانشگاه سازمان ملل در توکیو برگزار شد.
در نشست “مجمع تمدن جهانی‪ “۲۰۰۵ ‬محققان و اندیشمندان شناخته شده‌ای از کشورهای ژاپن، امریکا، فرانسه، آلمان، عربستان‌سعودی، کره‌جنوبی، زیمبابوه، فلسطین، روسیه، بنگلادش، قزاقستان و چین نیز حضور داشتند.
از جمله مباحث اصلی مجمع تمدن جهانی ۲۰۰۵ مواردی، چون مشارکت برای قضاوت، تساوی و انصاف در جهان در حال جهانی شدن، توسعه به‌عنوان گسترش توانایی‌ها و هنر در عصر جهانی شدن بود.
سید محمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان که در این کنفرانس ۲ روزه شرکت کرده بود، گفت: به‌عنوان یک ایرانی افتخار می‌کنم که رئیس‌جمهور ایران ایده گفت‌وگوی تمدن‌ها را مطرح کرده و امروز این ایده به عنوان یک ایده جهانی مورد توجه قرار گرفته است.
وی گفت: برگزاری این نشست در سطح بسیار بالای علمی و دانشگاهی، موید این است که ایده گفت‌وگوی تمدن‌ها در دستور کار دنیا قرار گرفته، هرچند که در ایران به‌دلیل روند جریانات داخلی این ایده جدی تلقی نشد و مورد توجه قرار نگرفت.
وی افزود: در این نشست که بسیاری از شخصیت‌های نامدار جهانی ‌حضور داشتند، بحث‌های بسیاری جدی صورت گرفت و در نهایت قرار است که جمع‌بندی نهایی این نشست به صورت یک بیانیه منتشر شود.
ابطحی اضافه کرد: عمده‌ترین محورهای این بیانیه، ضرورت شناخت تمدن‌ها و تلاش و پیگیری راه‌های اداره جهان بر مبنای گفت‌وگو به جای درگیری و جنگ است.
وی گفت: در جریان سخنرانی شرکت‌کنندگان در این نشست، بارها به نظریات آقای خاتمی درباره گفت‌وگوی تمدن‌ها اشاره شد و ضرورت دیالوگ و گفت‌وگو به عنوان یک اصل محوری مورد تاکید قرار گرفت.
ابطحی تاکید کرد: صاحب‌نظران کاملا به این نکته اذعان داشتند که این ایده از شرق آمده و برآمده از نظریات آقای خاتمی است و این مسئله ‌یک افتخار برای ایران محسوب می‌شود.
این نشست دو روزه از سوی بنیاد ژاپن، موسسه ملی برای تحقیقات توسعه “نیرا”، دانشگاه سازمان ملل و با حمایت وزارت امور خارجه ژاپن، شبکه تلویزیون سراسری ژاپن “ان.اچ.کی”، روزنامه نیهون کیزای و یونسکو برگزار شد.
دست‌اندرکاران و برگزارکنندگان این نشست، هدف از برگزاری آن را بهره‌گیری از تجارب جامعه بشری در قرن گذشته در زمینه‌هایی چون علمی، فناوری، حقوق بشر، فرهنگی، جنگ‌ها و انقلاب‌های و ارائه پیشنهاد یک چارچوب و پاردایم جدید برای قرن ۲۱ با استفاده از نظرات اندیشمندان و محققان مطرح جهانی عنوان کردند.

IID_logo

ایجاد جوامع از طریق گفت‌وگو – ۱

ایجاد جوامع از طریق گفت‌وگو – ۱

کلیسای انگلیکن، موسسه گفت‌وگوی ادیان و کلیسای انجیلی آلمان

انگلستان – لندن

نخستین مرحله از اجلاس سه جانبه بن – تهران ـ لندن با حضور نمایندگانی از موسسه گفت‌وگوی ادیان، کلیسای انگلیکن و کلیسای لوتری آلمان در روزهای ۲۵، ۲۶ و ۲۷مهر در دفتر اداری کلیسای کانتربری در لندن برگزار شد.
:: فهرست عناوین مرتبط :

سخنرانی سید محمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان

نخستین مرحله از اجلاس سه جانبه بن – تهران ـ لندن با حضور نمایندگانی از موسسه گفت‌وگوی ادیان، کلیسای انگلیکن و کلیسای لوتری آلمان در روزهای ۲۵، ۲۶ و ۲۷مهر در دفتر اداری کلیسای کانتربری در لندن برگزار شد.
در این نشست که با هدف شناخت و تعمیق شیوه‌های گفت‌وگو میان پیروان ادیان برگزار شد و “ایجاد جوامع از طریق گفت‌وگو” نامگذاری شده بود، شرکت کنندگان افزون بر ارائه مقالاتی کوتاه در گفت‌وگوهای آزاد شرکت کردند.
نخستین روز این نشست بیشتر به آشنایی شرکت‌کنندگان با یکدیگر اختصاص داشت. پس از خوشامدگویی مایکل ایپگریو، معاون اسقف ساوت وارک و رئیس هیئت میزبان، جلسه مقدماتی به ریاست وی و با حضور چارلز رید، مارتین آلفوندباخ و فهیمه موسوی‌نژاد برگزار شد و در آن پیشینه تشکیل نشست، اهداف آن و راه‌های رسیدن به این هدف‌ها مرور شد.
در ادامه برنامه شرکت کنندگان از قصر لامبث، محل اقامت رئیس کلیسای کانتربری دیدار کردند و با سراسقف روان ویلیامز گفت‌وگو کردند.
مباحث روز دوم با بحث درباره “فهم سنت‌های دینی ما” آغاز شد. پاتریک ریودان، کشیش کلیسای کاتولیک و استاد الهیات دانشکده هیثروپ ریاست جلسه را بر عهده داشتند و بتول شریف و آنتونی اوهانی هم در بحث مشارکت داشتند.
سنت‌های دینی تا چه حد برای ادیان دیگر فضای ایجاد می‌کنند؟ منابع اصلی در اسلام و مسیحیت درباره ارتباط پیروان این ادیان با هم چه می‌گویند؟ و چه قدر تفاوت‌های دینی را تحمل می‌کنند؟ این پرسش‌ها محور اصلی سخنان شرکت کنندگان نشست دوم بود که دکتر سید امیر اکرمی و بورکت انگل هم در آن مشارکت داشتند.
قبل از ظهر روز دوم برنامه دیگری هم با عنوان “فهم زمینه‌های تاریخی ما” برگزار شد که در آن دلور حسین، مایکل ایپگریو و آندریاس فلدکلر حضور داشتند و فلورا وینفیلد هم ریاست آن را عهده‌دار بود. این که اسلام و مسیحیت با توجه سنت‌های سیاسی و الهیاتی‌شان طی قرن‌های گذشته با هم چه تعاملی داشتند؟ و این که زمینه‌های تاریخی در تبیین تفاوت‌های دینی چه اهمیتی دارند؟ پرسش‌های این نشست را تشکیل می‌داد.
بخش دوم این برنامه پرداختن به این موضوع بود که اگر زمینه‌های تاریخی مهم است، چه منابعی برای شناخت این زمینه‌ها لازم است و آیا این منابع در داخل سنت‌های دینی است یا خارج آن؟
اگر محور مباحث صبح روز دوم معطوف به موضوعات نظری بود، مباحث بعدازظهر بیشتر به مسائل عملی مربوط به تعامل پیروان ادیان بود. “ابعاد بین دینی مربوط به دولت” موضوعی بود که در آن عملکرد وزارت کشور و وزارت خارجه دولت بریتانیا طی ۵ سا گذشته در ارتباط با پیروان سایر ادیان در این کشور و حمایت‌های این دولت از انجمن‌های دینی به بحث گذاشته شد.
در این نشست هریت کربتری از شبکه ارتباطات بین دینی حضور داشت؛ انجمنی که در سال ۱۹۸۷ در انگلیس با هدف ایجاد ارتباط میان پیروان ادیان مختلف تشکیل شد و طی سال‌های اخیر با دولت انگلیس نیز در این زمینه همکاری‌های قابل توجهی داشته است.
آنیتا کومینگ از وزارت کشور و گرین تاماس از اداره اتباع خارجی این وزارتخانه نیز در این جلسه حضور داشتند. لئون داویدیان و رولف ناپ از دیگر شرکت کنندگان حاضر در جلسه بودند.
معرفی کلیسای سنت اثلبرگ دومین بخش جلسه بعدازظهر را به خود اختصاص داد. این نهاد دینی که به مرکز آشتی معروف شده در قلب اقتصادی لندن قرار گرفته و در سال ۱۹۹۳ هم هدف بمب‌گذاری تروریست‌های ایرلندی قرار گرفت و پس از بازسازی نام مرکز صلح و آشتی بر خود گذاشت و با هدف تقریب میان پیروان ادیان به فعالیت خود ادامه داد. با کمک عربستان سعودی بزودی در این مرکز ساختمانی به شکل خیمه‌های بدوی عربی دارای شانزده ضلع احداث خواهد شد و پیروان ادیان مختلف می‌توانند در زوایا و اضلاع آن به معرفی کیش خود بپردازند و مکان ثابتی برای خود داشته باشند.
در این قسمت سیمون کیز، مدیر مرکز سنت اپلبرگ سخن گفت. مدیر مرکز پس از معرفی فعالیت‌های مرکز اعضا را به صرف افطار دعوت کرد. غذایی که برای افطار تدارک دیده شده بود، مخلوطی از غذاهای عربی بود که به وسیله خانم آشپزی که ملیت کرد عراقی داشت تهیه دیده شده بود و به ذائقه میهمانان ایرانی بسیار خوش آمد.
با پایان یافتن دومین نشست بعدازظهر و صرف افطار نوبت به ارائه تنها سخنرانی عمومی این نشست سه روزه رسید که در آن حجت‌الاسلام والمسلمین سید محمد علی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان درباره “گفت‌وگوی تمدن‌ها از منظر ایرانیان” سخنرانی کرد.
ابطحی سخنان خود را با توجه به طرح این مسئله از سوی رئیس جمهور سابق ایران آغاز کرد و پس از پایان سخنانش به پرسش‌های حاضران پاسخ گفت. در این جلسه افزون بر اعضای ثابت کنفرانس میهمانان دیگری نیز به وسیله مرکز دعوت شده بودند که در میان آنان چند تن از ایرانیان مقیم لندن، از جمله خانم مهری نیکنام (مدیر عامل بنیاد ابن میمون) حضور داشتند.
کالج هیثروپ میزبان آخرین روز همایش بود؛ کالجی که زمانی فردریک کاپلستون، مورخ مشهور فلسفه غرب ریاست آن را عهده‌دار بود.
“گسترش گفت‌وگو” و راه‌های پیش رو موضوعات روز آخر بود. در جلسه اول مباحث حول و حوش این موضوع بود که مسلمانان و مسیحیان چه در موقعیت اقلیت و چه در موقعیت اکثریت چگونه با یکدیگر در تعامل هستند؟ و چگونه می‌توان یک چارچوبی برای این تعامل تعریف کرد که فراتر از همکاری‌های سیاسی و دینی باشد و بر شاکله یک سنت دینی بنا شده باشد.
در جلسه نهایی، شرکت کنندگان ضمن جمع‌بندی مباحث سه روز گذشته فرصت‌ها و موضوعاتی را که باید در جلسات آتی پیگیری شود، بررسی کردند.
اجلاس “ایجاد جوامع از طریق گفت‌وگو” شامل سه کنفرانس خواهد بود: نخستین کنفرانس در مهر ماه در لندن برگزار شد و دومین کنفرانس در دی ماه سال جاری در تهران برگزار می‌شود و سومین کنفرانس در خرداد ماه سال آینده در بن، آلمان برگزار خواهد شد.
اعضای ایرانی شرکت کننده در این کنفرانس عبارت بودند از: حجت‌الاسلام و المسلمین سید محمدعلی ابطحی، رئیس هیئت شرکت کننده و رئیس مؤسسه گفت‌وگوی ادیان، فهمیه موسوی‌نژاد، مدیر مؤسسه گفت‌وگوی ادیان، دکتر سید امیر اکرمی، عضو هیئت علمی مؤسسه گفت‌وگوی ادیان، دکتر سید حسن اسلامی، عضو هیئت علمی مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب، و هارون کلیمی یشایایی، رئیس انجمن کلیمیان ایران.

IID_logo

دیدگاه‌ها در مورد جامعه عدالتخواه

دیدگاه‌ها در مورد جامعه عدالتخواه
موسسه کونراد آدناور با همکاری آبراهامیک فورم
سارایو، بوسنی و هرزگوین

موسسه کونراد آدناور با همکاری آبراهامیک فورم همایشی با عنوان ترس‌ها، امیدها و فرصت‌های زیستن با هم در دنیای جهان‌شمول از دید یهودی، مسیحی و مسلمان با تمرکز بر اروپای جنوب شرق برگزار کرد.

در تاریخ ۱۳ تا ۱۶ نوامبر ۲۰۰۵ موسسه کونراد آدناور با همکاری آبراهامیک فورم همایشی با عنوان “دیدگاه‌ها در مورد جامعه عدالتخواه؛ ترس‌ها، امیدها و شانس‌های زیستن با هم در دنیای جهان‌شمول از دید یهودی، مسیحی و مسلمان با تمرکز بر اروپای جنوب شرق” برگزار کرد.
موسسه کونراد آدناور در سال ۱۹۶۴ شکل گرفته و از جمله فعالیت‌های آن عبارتند از: انجام تحقیقات علمی برای پروژه‌های سیاسی، تحقیقات در مورد تاریخچه دموکراسی مسیحیان، حمایت از درک بین‌المللی و توسعه همکاری‌های سیاسی. اساس موسسه آبراهامیک فورم نیز بر گفت‌وگوی میان ادیان اسلام، مسیحیت و یهودیت که همه ارزش‌های ابراهیمی را تبلیغ می‌کنند، استوار است. با تکیه بر این میراث مشترک معنوی سعی این موسسه ایجاد همزیستی صلح‌آمیز بین پیروان این سه دین و از بین بردن سوءتفاهمات است.
در این همایش که در تالار هنر شهر سارایوو برگزار شد، صاحب‌نظران ادیان یهودیت، مسیحیت و اسلام از کشورهای مختلف، از جمله ایران، بوسنی، صربستان و مونتگرو، مقدونیه، لهستان، اسپانیا، آلمان، مصر و انگلستان، حضور به هم رسانند و مقالات خود را ارائه دادند. از ایران نیز فهیمه موسوی‌نژاد، مدیر موسسه گفت‌وگوی ادیان با ارائه مقاله‌ای تحت عنوان “جامعه عدالتخواه از دید اسلام” در این همایش شرکت داشتند.

روز ۱۳ نوامبر، اولین روز همایش، دکتر استفان شرایندر از آبراهامیک فورم، کریستینا کاترین کرتز از موسسه کونراد آدناور و آرن فریهر کیتلیز، سفیر آلمان در سارایو ضمن خوشامدگویی مقدم مهمانان را گرامی داشتند. سپس وینکو کاردینال پولجیک از کلیسای کاتولیک رم، دکتر ماکسیم واسیلجویک از کلیسای ارتدکس و یاکوب فینسی از جامعه یهودیت سارایوو مراسم آشنایی و افتتاحیه را برگزار کردند.
در ادامه دکتر مصطفی سریچ از جامعه مسلمانان انگلستان سخنرانی خود را در خصوص “دیدگاه‌ها در مورد جامعه عدالتخواه” ایراد کردند.
در دومین روز همایش (۱۴ نوامبر) دکتر استفان شرایندر از آلمان، دکتر ماکسیم واسیلجویچ از بوسنی و هرزگوین و سمیر بگلروویچ از بوسنی در خصوص “تصور یهودیت، مسیحیت و اسلام از انسان” سخنرانی خود را ارائه کردند. سپس بوسکو توسوویچ دیدگاه‌های خود را در زمینه جامعه عدالتخواه مطرح کرد و در نهایت فهیمه موسوی‌نژاد از ایران در خصوص “دیدگاه اسلام در مورد جامعه عدالتخواه” سخنرانی کرد. وی در سخنرانی خود به شرح و تفسیر آیه ۱۱۰ سوره شریفه آل عمران پرداخت و تاکید کرد، پیام اصلی اسلام برای بشر دوری از ناهنجاری‌های اخلاقی و اجتماعی و رعایت وجدان بشری در همه امور است.
مدیر موسسه گفت‌وگوی ادیان در ادامه از “امر به معروف”، “نهی از منکر” و “ایمان به خدا” به عنوان سه رکن بهترین جامعه از دیدگاه اسلام از نظر این آیه یاد کرد و با اشاره به ادامه آیه در خصوص اقلیت‌های مذهبی ادامه داد: هر جامعه‌ای که این اصول را رعایت کند، می‌تواند تبدیل به بهترین جامعه شود. وی اشاره کرد که در اسلام همه انسان‌ها فارغ از تمایلات مذهبی و اعتقادی خود مورد خطاب قرار گرفته‌اند و قرآن خطاب خود را “یا ایهالناس” قرار داده است. در زمینه رعایت احترام به نظر افراد در جامعه، از امام علی(ع) به عنوان نمونه‌ای که گرچه حکومت را حق خود می‌دانست، اما تا با خواست عمومی روبه‌رو نشد، تن به حکومت نداد، یاد کرد.
سپس فیشل از کلیسای لوتری بوداپست و زووکیچ از مدرسه دینی سارایو در خصوص “فرمان‌های الهی، ارزش‌های مشترک اخلاقی و تعهدات اخلاقی انسان” سخنرانی کردند. آنان ضمن نام بردن از برخی فرمان‌های الهی همچون “نباید نام خدا را بیهوده ببرید” یا “با همسایه‌ها مهربان باشید”، به جایگاه این فرامین در دین یهودیت و مسیحیت اشاره کردند و تاکید کردند حقوق بشر از این فرامین متجلی شده است. در جلسات پرسش و پاسخ دکتر ساجد به حضور این فرامین در قرآن اشاره کرد و بیان داشت: این فرامین با لحن مثبت و دعوت به نیکی در قرآن ذکر شده‌اند.
در ادامه دکتر ساجد از کشور انگلستان از شورای مسلمانان و بوکدان لوباردیچ از صربستان و مونتگرو در خصوص “حقوق بشر، حقوق افراد و حقوق جامعه” سخنرانی کردند. سخنرانان ضمن اشاره به اصول اخلاقی جهانی نسبت به اهمیت بافتی که این اصول در آن تجلی می‌یابد، تاکید ورزیدند و در خصوص نسبی یا مطلق بودن این امور بحث و گفت‌وگو کردند. دکتر ساجد نیز توجه همگان را به انعطاف حکمای صدر اسلام در هنگام قانونگذاری اسلامی و احترام ایشان به نظر افراد جلب کرد.

در ادامه این کنفرانس شرکت‌کنندگان با حضور در دانشگاه اسلامی سارایو که توسط قطر حمایت می‌شود، با فعالیت‌های این دانشگاه از نزدیک آشنا شدند. در این دانشگاه گبرت از لهستان و اکتر بابیچ از بوسنی در “خصوص خوبی‌ها و بدی‌ها در دین و اثر مذهب در سیاست‌های ملی و فراملی” صحبت کردند. گبرت ضمن اشاره به کشتارهایی که به نام دین و با توجیه دین صورت می‌پذیرد، از ظرفیت‌های دین خود، یعنی یهودیت برای پروراندن چنین تفکراتی یاد کرد و ضمن بیان اینکه هر کدام از ما باید با انتقاد از خود شروع کنیم، تاکید کرد، در همه ادیان ظرفیتی برای استفاده شیطانی وجود دارد.
روز سه‌شنبه ۱۳ نوامبر جلسه با موضوع جدایی دین از سیاست و با سخنرانی دکتر آلنسو از اسپانیا، دکتر ویتکویچ از بوسنی و کریستیچ از بوسنی آغاز شد. دکتر آلونسو ابتدا از دیدگاه تئوریک به تعریف حکومت سکولار پرداخت و از نتایج حاصله از جدایی دین و سیاست در حکومت دموکراتیک، همچون تساوی حقوق شهروندی، پلورالیسم دینی و مدارا نام برد. ایشان سپس به نقش قانون در چنین جامعه‌ای اشاره کرد و به نتیجه‌گیری در این زمینه پرداخت. در پرسش و پاسخ این مطلب مورد طرح قرار گرفت که تشکیل حکومت اسلامی یک ضرورت است، یا یک نیاز. در جواب مطرح شد هر چه حقوق مسلمانان در کشورهای غیر مسلمان بیشتر نقض شود، تشکیل چنین حکومتی از نیاز به سمت ضرورت سوق خواهد داشت. در ضمن در تعاریفی که از یک جامعه سکولار مطرح شد، عنوان شد منظور جامعه‌ای است که در آن آزادی مذهبی طبق استانداردهای جهانی وجود دارد و حقوق شهروندی رعایت می‌شود.
هنگام عصر گروه شرکت‌کننده در سمینار در تور دیدار از کلیسای فوجنیسا شرکت کرد و مورد استقبال گرم مسئولان کلیسا قرار گرفت. پس از بازدید از کلیسا جلسات گفت‌وگو مجددا” دایر شد. در خصوص “زیستن با هم و یادگیری از تجربیات هم” آقایان شیپتون از انگلستان، زیکورلیک از صربستان و مونتگرو و ماجدانزیچ از بوسنی سخنرانی کردند. شیپتون در سخنرانی خود به معرفی موسسه “فورم سه دین- گفت‌وگوی مسیحیت، اسلام و یهودیت” پرداخت. وی ضمن برشمردن اهداف تشکیل این موسسه به خدمات ارائه شده توسط این موسسه در راستای اهداف ذکر شده اشاره کرد که از آن جمله برقراری جلسات مختلف برای افراد در سطوح مختلف و آشنایی دادن آنها با آموزه‌های ادیان مختلف است. سپس موسوی‌نژاد، مدیر موسسه “گفت‌وگوی ادیان” معرفی و شرح کاملی از فعالیت‌های موسسه در ایران همچون مجله اخبار ادیان، سایت موسسه، جلسات سخنرانی و تلاش برای برقراری ارتباط بین جوانان ادیان مختلف از طریق دادن آگاهی به آنان ارائه داد.
روز چهارشنبه ۱۶ نوامبر دکتر جمال مالک، رئیس دانشکده اسلام‌شناسی دانشگاه ارفورت در خصوص “مسلمانان در جوامع غرب و تجربیات روزمره آنها” سخنرانی کرد. ایشان ضمن بیان نظری اجمالی در خصوص تاریخچه مهاجرت مسلمانان به اروپا به تبعیض‌های موجود در جوامع که پس از ۱۱ سپتامبر تشدید نیز شده است، اشاره کرد، ضمن آن که به کثرت‌گرایی دینی در جوامع غربی نیز اذعان کرد. در این مبحث به مشکلات روزمره مسلمانان در غرب، از جمله مسئله حجاب، آموختن آموزه‌های دینی و خوراک حلال اشاره شد. کلانکو نیز این سئوال را مطرح کرد که چه کسی یا تفکری می‌تواند نماینده اسلام در اروپا محسوب شود. ایشان ضمن اشاره به دلایل حضور مسلمانان در جوامع غرب، از جمله دلایل اقتصادی یا سیاسی در مورد چالش‌های ایجاد شده در این خصوص صحبت کرد. اهمیت مسئله آموزش در شکل‌گیری هویت مذهبی مسلمانان نیز مورد تاکید ایشان قرار گرفت. در جلسات پرسش و پاسخ به این نکته اشاره شد که جمع‌بندی در این خصوص تا حد زیادی منوط به جامعه‌ای است که در مورد آن صحبت می‌کنیم. در ادامه آقای پولوس و بولویچ نیز در خصوص جایگاه غیر مسلمانان در جوامع اسلامی سخنان و ایده‌های خود را مطرح کردند.
محمد موساد در مقاله خود تحت عنوان “گزینه اسلامی در مقابل دموکراسی کشورهای غربی” به سئوالاتی که می‌توان در این خصوص مطرح کرد، اشاره کرد، از جمله این که منظور از “اسلامی” کدام برداشت از اسلام است و کدام حکومت می‌تواند ملاک عمل و مقایسه قرار گیرد. سئوالات مشابه در خصوص دموکراسی نیز مطرح شد، از جمله این که منظورمان از دموکراسی مجلس یا قوانین است یا جایی که حریم خصوصی و اجتماعی افراد رعایت می‌شود. در همین خصوص حکومت اسلامی از دو دید کلاسیک و مدرن نیز مورد بررسی قرار گرفت.
این سمینار چهارشنبه ۱۶ نوامبر در حالی خاتمه یافت که شرکت کنندگان از نزدیک با ارزش‌ها و دیدگاه‌های یکدیگر درباره جامعه عدالتخواه آشنا شدند.

IID_logo

ادیان جهان بعد از ۱۱ سپتامبر

ادیان جهان بعد از ۱۱ سپتامبر
پارلمان ادیان جهان
دانشگاه مک گیل در مونترال کانادا

کنفرانس ادیان جهان بعد از یازده سپتامبر سال ۲۰۰۱ توسط پارلمان ادیان جهان و با همکاری دانشگاه مک گیل کانادا روز جمعه ۱۵ سپتامبر ۲۰۰۶ به کار خود پایان داد .

آقای آرویند شارما ، پروفسور دانشگاه مک گیل کانادا به عنوان رییس این کنفرانس اظهار داشت : ممکن است که زمین زیر پای ما ازآن لحظه (۱۱ سپتامبر ) تغییری نکره باشد ، اما برای بسیاری از ما مفهوم دین دستخوش تغییر شد . ادیان جهان، به جای تقوا ، پارسایی ، صلح و هماهنگی ، از مسیر معنایی عبور داده شد که مثالی بود برای بدی ، تجاوز و ترور . اما آیا این واقعیت دارد؟ و آیا از دین انتظار بیشتری نمی رود؟ به همین دلیل این کنفرانس قصد دارد تا ابعاد مثبت زندگی دینی را هرچه بیشتر ترسیم کند و با نزدیک کردن ادیان مختلف جهان ، مسائلی که جهان امروز با آن درگیر است بررسی گردد و کمک کند تا انسان های بهتری شویم.
پارلمان ادیان جهان و دانشگاه مک گیل ، برگزار کنندگان این کنفرانس استدلال می کنند که واقعه ۱۱ سپتامبر سال ۲۰۰۱ ، موضوعات تعیین کننده ای را پیش روی آینده ادیان جهان قرار داد، از جمله این که : آیا ابعاد سکولار و دینی زندگی می توانند با هم آشتی کنند ؟ آیا روابط ادیان مختلف جهان می تواند هماهنگ باشد؟ آیا علم همیشه باید تنش بین دین و عقل را شدت بخشد؟ آیا دین در موارد پزشکی می تواند کمک کند؟ آیا رسانه ها فقط برخوردهای دینی را گزارش می دهند یا اینکه با آن ها همکاری هم می کنند؟ ادیان جهان باید پاسخگوی چالش هایی باشد که ثمره حادثه ۱۱ سپتامبر است .از این رو این کنفرانس با هدف تسهیل این جریان شکل گرفت . دین شناسان ، محققان و علاقه مندان زیادی از سر تا سر جهان به این منظور گرد هم آمدند و مقالات خود را ارائه دادند ، آقای سید محمد علی ابطحی ، رییس موسسه گفت و گوی ادیان به عنوان یکی از سخنرانان دز این کنفرانس حضور یافت و مقاله خود را با عنوان ” دین و رسانه ” ارائه داد . طبق گرزارش ایشان در طول مدت کنفرانی (۱۵-۱۱ سپتامبر) ۲۸۸ پنل و ۳۲۵ مقاله در ۱۲ عنوان اصلی زیر ارائه شد: مذهب و حقوق بشر، مذهب و معنویت، مذهب و شفا، مذهب کودکان و جوانان، آزادی مذهبی، مذهب برخورد و صلح، مذهب و دیپلماسی بین المللی، مذهب و رسانه، مذهب محور مسائل. دالایلاما، اسقف اعظم دزموند توتو، اسقف بلو و شیرین عبادی که همه جزء برندگان جایزه صلح نوبل هستند حامیان معنوی این سمینار بودند .

IID_logo

نهمین همایش بین المللی آموزش بلند مدت و یکپارچه

نهمین همایش بین المللی آموزش بلند مدت و یکپارچه
موسسه نامورا
یونسکو

موسسه نامورا به عنوان یک موسسه آموزشی – فرهنگی در واقع در ژاپن از زمان تاسیس خود در سال ۱۳۴۱ تحت مدیریت و سرپرستی موسس آن خانم یوشیکو نامورا فعالیت های خود را در جهت آموزش و تعلیم نسل جوان برای آینده گسترش داده است . هشتمین همایش بین المللی آموزش بلند مدت که ۴ سال پیش برگزار شد در واقع آخرین حضور خانم نامورا در این سلسله همایش ها به شمار می رفت .
یکی از نگرانی های خانم نامورا ، مسائل و مشکلاتی بود که جوانان را خسته و نا امید می کرد و این مسائل در دوره رشد بالای اقتصادی ژاپن در نیمه دوم قرن بیستم بسیار شایع بود : بی نظمی ، ناهنجاری و انحطاط انسانیت را می توان از این قبیل گرفتاری ها به شمار آورد . اما این مسائل فقط مربوط به ژاپن نمی شد و در برگیرنده تمام جهان بود. به همین دلیل خانم ناموا معتقد بود که تمام افراد در این کره خاکی باید برای نجات و حیات دوباره انسانیت و همزیستی مسالمت آمیز ، تلاش کند . برگزاری کلاس و کارگاه های های آموزشی ، کنفرانس و میزگر های علمی در ژاپن برای نسل جوان از اقداماتی بود که این موسسه انجام می داد ، با گذشت زمان و توسعه تکنولوژی ، گستره فعالیت های فرهنگی – آموزشی نامورا از سطح ملی به سطح بین المللی ارتقا یافت و از این پس جوانان سراسر نقاط جهان علاقه مندانه در این کلاس ها و کنفرانس ها شرکت می کردند . در پی این تلاش ها سازمان های بین المللی نظیر یونسکو در جریان فعالیت های بین المللی این موسسه قرار گرفت و در این راه از او حمایت نمودند.
امسال نیز همانند سال های گذشته موسسه نامورا نهمین همایش بین المللی آموزش پایداررا با عنوان ” خرد برای خلق آینده ” در مقر یونسکو و با همکاری یونسکو را برگزار کرد. دبیر کل جدید این موسسه خانم یومیکو کانکو پیرو جدی باورهای خانم یوشیکو نامورا است .
نهمین همایش آموزش پایدار در ۳ روز از ۱۹-۱۷ آبان ۱۳۸۵ با همکاری یونسکو ، وزارت امور خارجه ژاپن ، وزارت آموزش ، ورزش ، علوم ، فرهنگ و تکنولوژی ژاپن در فرانسه برگزار شد . در جلسه افتتاحیه آقای دکتر کالین پاور ، معاون سابق دبیرکل یونسکو و دستیار دبیرکل آموزش یونسکو ، دکتر موسی جعفر بن حسن ، سفیر و نماینده سلطان نشین عمان در یونسکو ، آقای کوین تنگ مدیر و معاون کمک دبیرکل قسمت آموزش یونسکو ، آقای اندریاس شلیچر ، آقای سی جی کوندو ، سفیر و نماینده دائم ژاپن در یونسکو ، خانم یومیکو کانکو دبیرکل موسسه یونسکو ، هر کدام به صحبت پرداختند . بعد از سخنرانی های افتتاحیه خانم یاسوکو اوبوکاتا گزارشی از عملکرد موسسه نامورا، از سال ۲۰۰۳ که مصادف با مرگ خانم یوشیکو نامورا بود ارائه داد و در آخر فیلم مستندی از زندگی خانم یوشیکو به نمایش گذاشته شد. در پایان مراسم آقای کوچیرو ماتسورا ، دبیر کل یونسکو به سخنرانی پرداخت و از فعالیت های موسسه نامورا قدردانی نمود.
در روز دوم ، کارگاه های آموزشی با تفکیک موضوعات خانواده ، محیط زیست ، صلح و آموزش به موازات یکدیگر کار خود را آغاز و ساعت ۷ عصر به کار خود پایان بخشیدند . در کارگاه آموزش صلح خانم کیکو آکوتو ،مدیر موسسه نامورا به عنوان رییس جلسه ، پروفسور دکتر هانس کوهلر، رییس سازمان پیشرفت بین الملی از استرالیا ، خانم امل ابو امارا ، ریس شعبه موسسه نامورا در فلسطین ، خانم ماسوکو تاماتانی مدیر اجرایی موسسه نامورا و خانم لیلا تکش دانشجوی دانشگاه آمریکایی در قاهره به عنوان گردانندگان این کارگاه در جلسه حضور داشتند. در این کارگاه حدود ۲۵ نفر شرکت کننده وجود داشت که اکثریت افراد در رده سنی بالای ۴۵ سال قرار داشتند. خانم شراره اسفندیاری ، نماینده موسسه گفت و گوی ادیان با شرکت در کارگاه آموزشی صلح از دیدگاه های گفت و گوی ادیان و نقش آن در فرایند صلح سخن گفت . از موضوعات مطرح در این کارگاه مسائل و مشکلات خاورمیانه ، جنگ بین اسرائیل و فلسطین ، مسائل مربوط به پیامد ها و اثرات استفاده از سلاح های هسته ای ، تجربه بمباران اتمی هیروشما می توان ذکر کرد .
اختلاف بین دیدگاه های شرق و غرب در مورد طبیعت ، نتایج فقدان ارزش ها در زندگی امروز بشر ، سیاست و ارزش انسان و آموخته های بشر از نظم و قانون طبیعت ، زوایایی که در آموزش و پرورش امروز نادیده گرفته شده ، راه واقعی آموزش ، توجه به این نکته که اصول آموزش از نظم و قانون طبیعت سرچشمه گرفته ف مسئولیت فردی برای ایجاد یا دنیای بهتر و نقش خانواده در ایجاد ارزش ها از جمله مسائلی بود که در کارگاه های دیگر به بحث گذاشته شد .
در روز آخر آقای پیتر نوسان در جلسه عمومی گزارشی از نتایج حاصل از کارگاه ها ارائه داد و در پایان شرکت کنندگان در یک جلسه پرسش و پاسخ با خانم یامیکو کانکو شرکت کردند .

IID_logo

آفرینش و دین دو عامل وحدت

آفرینش و دین دو عامل وحدت
مجلس کلیساهای خاورمیانه
سوریه-حلب

مجلس کلیساهای خاورمیانه ، ششمین گرد همایی جوانان مسیحی و مسلمان را با عنوان “آفرینش و دین دو عامل وحدت” در شهر حلب سوریه برگزار کرد.
در این جلسات، جوانان مسلمان و مسیحی از پنج کشور ایران، سوریه، مصر، اردن و لبنان به همراه کارشناسان دینی از دو دین حضور داشته و با برپایی جلسات سخنرانی و کارگاههای آموزشی – تجربی به موضوعاتی علمی و اجتماعی در مورد چگونگی اتحاد اسلام و مسیحیت در آموزه آفرینش و نهاد فطرت پرداختند.

در روز آغازین این گردهمایی (پنجشنبه ۹ آذر ۱۳۸۵) استاد رازق سریانی، مسوول بخش تعلیم و تربیت مجلس کلیساهای خاورمیانه، رییس دفتر این مجلس در حلب و مدیر این برنامه ضمن خوشامد گویی به حاضران گفت: دین مهمترین عامل در برپایی ارزشها و اخلاق انسانیست و دو دین اسلام و مسیحیت با تکیه بر مشترکاتی چون توحید و تاکید بر ارزش و کرامت انسان در زمانی بیش از ۱۶ قرن تمدنی گرانبها را به وجود آورده اند.

وی با تاکید بر اینکه جوانان ما مسوول نگهداری از این دستاورد پر ارزش هستند، ادامه داد: هدف از برپایی این گردهمایی ها نیز تقویت همین روحیه در میان این قشر تاثیر گذار است.

مدیر برپایی این گرد همایی همچنین ضمن ابلاغ پیام تقدیر مدیر کل مجلس کلیساهای خاورمیانه به حاضرین، گفت: سوریه همواره مثالی گویا از زندگی مشترک میان پیروان ادیان و مذاهب مختلف است و ما امیدواریم جوانان ما در نشر فرهنگ گفتگو و پذیرفتن دیگر اعتقادات کوشا باشند.

در ادامه جلسه افتتاحیه اسقف پطرس مرایاتی، اسقف ارامنه کاتولیک حلب در سخنانی مفهوم آفرینش و خلق را از مشترکات اسلام و مسیحیت دانست و گفت : زندگی بشر به واسطه زندگی مشترک و همزیستی به شکل کمال خود می رسد و همه ما موظف به احترام گذاردن به آفرینش خدا و حفظ موجودات هستیم.

وی گفت: ما اگر به آفرینش خداوند که انسان و کرامت او بزرگترین این آفریده هاست احترام نگذاریم ، نمی توانیم خود را بنده خدا بدانیم.

اسقف ارامنه کاتولیک ادامه داد: از جوانان می خواهم محبت را یاد بگیرند و تفاوتهای حاشیه ای را کنار گذاشته و در راه همزیستی با همه آفریده های خدا گام بردارند و امیدوارم جوانان حاضر در این جلسه پس از گفتگو های خود به نتایجی برسند که بر اساس احترام به آفرینش خداوند پی ریزی شده باشد.

دکتر محمود عکام، مفتی مسلمانان شهر حلب دیگر سخنران افتتاحیه بود. وی با بیان اینکه مساله آفرینش الهی به خوبی بیانگر وحدت میان انسانهاست گفت: فطرت هر انسانی آشنایی و رابطه با همنوع خود را می طلبد و دین هم این رابطه را تکلیف می داند. وی با اشاره به اینکه دین رابطه انسانها را بر اساس رحمت و مهربانی می داند ادامه داد: معنای این رحمت در واقع بخشیدن سودمند همراه با مهربانیست و انسان در برخورد با همه موجودات باید این رحمت را داشته باشد.

حجت الاسلام سید عبدالصاحب موسوی، از عالمان شیعه و رییس موسسه فرهنگی اهل البیت(ع) حلب نیز در سخنان کوتاهی با اشاره به سخنان امیر المومنین(ع) در نهج البلاغه گفت: امام علی(ع) در نامه به مالک اشتر می فرمایند: با مردم به خوبی رفتار کن چرا که آنان یا برادر دینی تو هستند و یا همانند تو در آفرینش. وی این سخن حضرت علی را نمونه بارزی از توصیه های اخلاقی یک رهبر دینی در راستای احترام به کرامت انسان به عنوان جزئی از آفرینش الهی دانست و گفت: فطرت در همه انسانها مشترک است و در دنیای امروزی که متاسفانه بشریت با مشکلات فراوان روبروست بر ماست که این فطرت را بیدار کنیم.
پس از پایان مراسم افتتاحیه جلسات این گردهمایی رسما آغاز شد و در محفل نخست که دکتر رزق الله مالو (مسلمان سوری) مدیر آن بود، پدر نبیل حداد از کلیسای کاتولیک اردن و دکتر ادیب یاسرچی محقق و دین پژوه مسلمان از حلب با موضوع دیدگاه اسلام و مسیحیت در مورد آفرینش سخنرانی کردند و پس از آن به سوالات حاضرین در این خصوص پاسخ گفته و این موضوع را با حاضرین به بحث گذاشتند.

در نوبت بعد از ظهر همین روز شرکت کنندگان با تشکیل کارگاههای گفتگو به بحث و تبادل نظر در مورد راهکارهای حفظ و پاسداشت آفرینش الهی در نقطه نظر مشترک اسلام و مسیحیت پرداختند و نتایج سه گروه گفتگوی جوانان پس از اتمام گفتگوها عرضه شد.

پس از جلسات گفتگو ، فعالیتهای گروه فرهنگی ” من اجل حلب” و همچنین موسسه فرهنگی” آغا خان حلب” که شامل اصلاحات زیستی و همچنین زیباسازی این شهر بود، توسط نمایندگان این گروهها و در قالب برنامه های صوتی و تصویری رایانه ای برای جوانان عرضه شد و در پایان نماهنگی با موضوع حلب پایتخت فرهنگی جهان اسلام برای شرکت کنندگان پخش شد.

روز دوم از این گردهمایی در روز جمعه و با برپایی مراسم قرائت دعا توسط مسلمانان آغاز شد. در این برنامه دعایی از صحیفه سجادیه توسذ یکی از جوانان شیعه اهل سوریه خوانده شد.

پس از مراسم دعا، دومین جلسه سخنرانی با مدیریت خانم ماری آرتین آکوب و با سخنرانی استاد انور ورده محقق و دین پژوه مسلمان دمشقی و نیز پدر هادی محفوظ از اعضای مجلس کلیساهای خاورمیانه در لبنان برگزار شد. در این جلسه سخنرانان به موضوع دیدگاه اسلام و مسیحیت در مورد اخلاق و فضیلت پرداختند.

در نوبت بعد از ظهر این روز شرکت کنندگان، گردشی تفریحی _علمی در شهر حلب داشتند و از مجموعه تاریخی قصر حلب بازدید کردند.

روز سوم از این گردهمایی (شنبه ۱۱ آذر) با اجرای مراسم دعا توسط یکی از کشیشان مسیحی ارمنی آغاز شد و پس از آن سومین جلسه سخنرانی با عنوان اشتراکات اسلام و مسیحیت در خدمت رسانی به مردم برگزار شد. این جلسه با مدیریت استاد بکر حیدری و سخنرانی استاد ایلی الحلبی ” دبیر فدراسیون جهانی دانشجویان مسیحی” و همچنین قرائت مقاله دکتر شیخ علاء زعتری مدیر کل دار الافتاء حلب که نتوانست در جلسه حضور یابد، برگزار شد.

پس از سخنرانی و پرسش و پاسخ و استراحتی کوتاه، شرکت کنندگان برای تکمیل بحث، به همراه هم از دو مرکز خیریه اسلامی و مسیحی بازدید کردند. حاضران ابتدا از خانه سالمندان مسیحیان ارمنی حلب و سپس از مرکز خیریه دار الایتام اسلامی دیدار کردند و از نزدیک با فعالیتهای خیریه این مراکز آشنا شدند.

در نوبت بعد از ظهر نیز جلسات با برگزاری گروههای گفتگو پیگیری شد و جوانان با تشکیل سه گروه به طور جداگانه در مورد نقش جوانان در برپایی عدالت اجتماعی به تبادل نظر پرداختند.

این گردهمایی سه روزه با گزارشی از برنامه ها و نتایج گفتگوهای جوانان که توسط استاد رازق سریانی مسوول برپایی این جلسات قرائت شد، رسما به کار خود پایان داد.

لازم به ذکر است آقای سید رضا موسوی نژاد عضو گروه جوانان موسسه گفتگوی ادیان به نمایندگی از این موسسه در این همایش سه روزه شرکت داشت.

برگزاری کنفرانس مشکلات و ظرفیت‌های گفت‌وگوی بین ادیان و تمدن‌ها در منطقه مدیترانه

کنفرانس مشکلات و ظرفیت‌های گفت‌وگوی بین ادیان و تمدن‌ها در منطقه مدیترانه برگزار می‌شود.

کنفرانس «مشترکات جهانی و ارزشهای فراگیر در همکاریهای اروپا و مدیترانه؛ کشمکش‌ها و گزینه‌های گفت‌وگوی بین فرهنگ‌ها» از سوی گروه ناظران خاورمیانه اتحادیه اروپا، موسسه بین‌المللی کنراد و موسسه سلطنتی مطالعات بین‌الادیانی در قبرس برگزار می‌شود.

به گزارش موسسه گفت‌وگوی ادیان، این کنفرانس که از ۲۵ تا ۲۷ آوریل ۲۰۰۹ (پنجم تا هفتم اردیبهشت ماه) در نیکوزیا قبرس برگزار می‌شود در نظر دارد به مسائلی چون «برقراری و تعمیق شبکه سیاسی میان تصمیم‌سازان سیاسی و متخصصان در خصوص موضوع گفت‌وگوی بین ادیان و تمدن‌ها» و «تقویت گفت‌وگو در خصوص ارزشهای ابتدایی در اتحادیه اروپا» بپردازد.

«توجه به ارزشهای اولیه دموکراسی از دیدگاه سه دین ابراهیمی و شناسایی اهداف مشترک»، «شناسایی تاثیر متقابل جهانی شدن و گفت‌وگوی ادیان و تمدن‌ها»، «بحث در خصوص چالش‌های ناشی از مهاجرت و ائتلاف بین ادیان و گفت‌وگوی تمدن‌ها» و «بحث در خصوص مسئولیت‌های اروپا در زمینه گفت‌وگوی تمدن‌ها و مذاهب» از دیگر اهداف این کنفرانس سه روزه است.

این کنفرانس با سخنرانی مایکل دومر رئیس دفتر موسسه کنراد در عمان (اردن)، نیکاس اناستیادس رئیس مجمع دموکراتیک قبرس و سید محمد علی ابطحی رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان (ایران) کار خود را آغاز خواهد کرد.

بررسی موضوعاتی چون «ارزشهای بنیانی در گفت‌وگوی ادیان و تمدنها: آزادی، عدالت، همبستگی»، «دستورالعمل‌های عمومی در گفت‌وگوی ادیان و تمدن‌ها: دموکراسی، نقش قانون و حقوق بشر»، «گفت‌وگوی ادیان و تمدن‌ها درون کشورها: مهاجرت، همبستگی و زندگی با یکدیگر» و «موضوع هویت در گفت‌وگوی بین‌ ادیان و تمدن‌ها: مشترکات جهانی، تغییر ارزشهای، جهانی‌سازی» در دستور کار این کنفرانس سه روزه قرار دارد.

IID_logo

پاسخ دین به خشونت

پاسخ دین به خشونت
نمایندگان پیروان ادیان زرتشتی، آشوری و کلیمی
موسسه گفت‌وگوی ادیان

موسسه گفت‌وگوی ادیان به مناسبت هفته گفت‌وگوی ادیان میزگردی با عنوان پاسخ دین به خشونت برگزار کرد
:: فهرست عناوین مرتبط :

سخنرانی کورش نیکنام، نماینده زرتشتیان ایران در مجلس شورای اسلامی

سخنرانی یوناتن بت کلیا، نماینده آشوری‌ها در مجلس شورای اسلامی و رئیس دفتر آسیایی اتحادیه جهانی آشوریان

سخنرانی موریس معتمد، نماینده کلیمیان در مجلس شورای اسلامی

سخنرانی سید محمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان

مؤسسه “خانواده جهانی برای صلح و دوستی” در حمایت از “روز صلح” (۲۱ سپتامبر) که توسط سازمان ملل تعیین شده، ۱۱ تا ۱۷ سپتامبر (۲۶-۲۰ شهریور) هر سال را هفته گفت‌وگوی ادیان نامیده است.
در این هفته نمایندگان پیروان ادیان مختلف در سراسر دنیا گرد هم جمع می‌شوند و بر ارزش‌های مشترک، مانند: بخشش، عشق، حقوق، صلح، برادری، و آزادی صحه می‌گذارند؛ با اعمال مذهبی روزانه یکدیگر که بخشی از مذهب سنتی آنهاست، آشنا می‌شوند؛ آیین رفتار جهانی را برمی‌رسند و پاسخ مذهبی درخوری به خشونت می‌دهند و صلح را ترویج می‌کنند.
مؤسسه گفت‌وگوی ادیان به همین مناسبت “نشست هفته جهانی گفت‌وگوی ادیان” را با موضوع “پاسخ دین به خشونت” (تغییر خشونت به صلح) برگزار کرد.
در این نشست، کورش نیکنام، نماینده زرتشتیان، بت کلیا، نماینده آشوریان و موریس معتمد، نماینده کلیمیان در مجلس شورای اسلامی و نیز سید محمدعلی ابطحی، رئیس مؤسسه گفت‌وگوی ادیان، هر کدام از نگاهِ آموزه‌های دینی خود، به طرح مسئله “خشونت” پرداختند.
در ابتدای این نشست سید محمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان با اشاره به خشونت‌هایی که در دنیای امروز توسط زورمداران بر انسان‌ها اعمال می‌شود، گفت: امروز خشونت یک بحث جدی جهانی است که متاسفانه مثل سرطانی پیکره جامعه جهانی را فراگرفته و باعث تاسف بیشتر از اصل وجود خشونت، ارتباط آن با ادیان است که فرصتی برای ما ایجاد کرده است که در هفته جهانی گفت‌وگوی ادیان موضوع پاسخ دین به خشونت را مطرح کنیم.
سپس کورش نیکنام، نماینده زرتشتیان در مجلس شورای اسلامی به ارائه دیدگاه‌های دین زرتشت درباره خشونت پرداخت و گفت: دین زرتشت که هزاران سال پیش از سوی اشوزرتشت، پیام‌آور یکتاپرستی این سرزمین بنیان گذاشته شد، در زمانی گسترش یافت که پنداربافی، بیداد، ستم و خشونت در بین مردم بسیار رواج داشت. در آن زمان روحانیانی به نام “کَرپ” صاحب اندیشه اجتماعی شده بودند و مردم ساده‌اندیش و ناآگاه را به پنداربافی دعوت می‌کردند و سفارش می‌کردند در کنار خدایان نیک و سازنده به خدایانی ویران‌کننده و آسیب‌رسان نیز باور داشتند که دیوها نامیده می‌شدند و می‌گفتند برای خنثی کردن خشم و ستم خدایان پنداریِ زیان‌آور که موجب خشم در طبیعت، بویژه بروز زلزله، آتش‌فشان و خشکسالی، آفت‌ها و بیماری‌ها می‌شدند باید قربانی کرد و مراسمی ویژه داشت تا در نهایت خدایان ویران‌گر راضی شوند و دست از خشونت بردارند. همراه با روحانیان پندارباف، فرمانروایانی ستمگر نیز حضور داشتند به نام “کاوی”‌ها که این نظریه و پندار را تأیید می‌کردند و با خشونت و فشار، مردم را به پیروی از راهکارهای نادرست کرپ‌ها سفارش و مجبور می‌کردند.
وی در ادامه افزود: اما زرتشت این شیوه را برای مردم ساده‌اندیش ایرانی ناروا دانست و در پی پاسخگویی به هر دو گروه آسیب‌رسان و مبارزه با آنان برآمد. از آنجا که اشوزرتشت سخنان و اندیشه تازه‌ای برای برخی از پدیده‌های طبیعی ارائه می‌کرد، از یک سو برای مردم آن زمان، ناآشنا و باورنکردنی بود و از سوی دیگر برای کرپان و کاویان ناخوشایند بود، زیرا بازار آنان را کساد می‌کرد. به هر روی، پیامبر به مدت ده سال به طبیعت روی آورد و تلاش کرد پرسش‌ها و رازهای زندگی و پدیده هستی را در خلوت با خدای خویش دریابد.
او برای نخستین بار دریافت که هستی را آفریننده‌ای هست و اوست که هنجاری درست را بر جانِ جهان حاکم کرده است؛ هنجاری که خلل‌ناپذیر است و کوچک‌ترین کژی و کاستی و پلیدی در آن راه ندارد، پیامبر این هنجار را اشا نامید، یعنی سامان درست و راست که نه تنها کره زمین و موجودات روی آن خواسته یا ناخواسته از آن پیروی می‌کنند، بلکه بزرگ‌ترین کهکشان‌ها نیز باید از این هنجار پیروی کنند تا بر هستی خود پایدار بمانند و کوچک‌ترین ذره‌ها نیز برای پویایی و پایداری خود باید در راستای قانون اشا با یکدیگر کنش و واکنش داشته باشند تا هستی در نیستی پدیدار شود.
نیکنام گفت: پیامبرِ راستی، بر پایه هنجار اشا برای انسان نیز در زندگی جهانی هدفی ارزشمند و وظیفه‌ای مقدس یادآوری می‌کند، در بینش اشوزرتشت هر فرد تنها به یکی از دو شکل رفتاری می‌تواند از اندیشه خویش بهره بگیرد تا در جمع آفریدگان هستی، هویت خود را در جایگاه انسان هوشمند نمایان کند یا با آسیب و خشونت به دیگران با خرد بیگانه باشد.
وی سپس به طرح این سئوال پرداخت که چگونه باید در برابر خشونت ایستادگی کرد و از جانب دین به خشونت پاسخ داد و افزود: واژه دین نخستین بار در اوستا آمده است، اصل آن دَاِنَه است، به معنی وجدان آگاه و بیدار، یعنی نیروی تشخیص خوب از بد که بی گمان پاسخ این نیروی درونی به خشونت، یعنی ایستادگی و دوری کردن از مردم‌آزاری و بیدادگری و این امر نیز باید از روی تدبیر و هوشمندانه باشد.
اشوزرتشت نخستین راه مبارزه را دوری از گمراه‌کنندگان، ایستادگی در برابر دروغکاران و دور کردن آنان با سلاح پاکدامنی و پارسایی می‌داند: “هیچ کس نباید به گفتار و دستور شخص تبهکار و گمراه‌کننده گوش دهد، زیرا چنین شخصی خانه، ده، شهر و کشور را به ویرانی و تباهی خواهد کشید. پس بر ماست که در برابر این گونه مردم با سلاح پاکدامنی و پارسایی ایستادگی کنیم و آنان را از خود دور سازیم” (گات‌ها، سرودهای اشوزرتشت-هات ۳۱ بند ۱۸).
نماینده زرتشتیان در مجلس شورای اسلامی گفت: در بینش اشوزرتشت سخنان باید قاطع و اثربخش باشد تا توانایی و پیروزی را در برابر آزار و خشونت دروغکاران ایجاد کند.
به راستی آموزش واقعی و خردمندانه شخص پارسا
بهتر از هر چیزی است
ای خداوند خرد
در برابر کسانی که مرا تهدید می‌کنند و می‌ترسانند، توانا هستم
زیرا من در مقابل آزارهای دروغکاران
با سخنانِ قاطع خود مبارزه خواهم کرد
(گات‌ها، هات ۳۲ بند ۱۶)
نیکنام اشوزرتشت را پیامبری خواند که آرزومند پایان جنگ و خونریزی در بین انسانهاست و گفت: او به آرامش، آشتی و آبادی می‌اندیشد و در این بینش برای نابودی خشونت و آسیب بدخواهان دست یاری به سوی خداوند برافراشته دارد:
پروردگارا
من زرتشت و یارانم را یاری کن
و نیرو بخش تا آزار بدخواهان را
از میان برداریم
گات‌ها، هات ۲۸ بند ۶
وی یکی از افتخارهای اندیشه ایران‌زمین را این نکته دانست که هیچ گاه جنگ و خونریزی برای گسترش دین یا کشورگشایی صورت نگرفته، بلکه هرگاه دشمن و دروغکاری بر این سرزمین تاخته است، در برابر خشونت ایستادگی شده و تاکید کرد: در بینش زرتشت، نخست از راه کلام و سخنان منطقی و با پارسایی دروغکار را باید به راستی دعوت کرد و چنان چه هیچ کدام موثر نشد، با هر گونه ابزاری که کارساز است، باید از گسترش دروغ و خشونت و بیداد جلوگیری کرد و از بذل جان نیز دریغ نکرد. و درست به همین دلیل زرتشتیان و پیروان آیین راستی در نیایش‌های خود به دوستی و مهر اشاره دارند و در نماز روزانه خود از اوستا و در سرود مَزدیسنوُ اَهمی، ایمان و اقرار به پیروی از آیین راستی اشوزرتشت را دارند.

در ادامه این نشست یوناتن بت کلیا، نماینده آشوری‌ها در مجلس شورای اسلامی نقش دین در ایجاد صلح جهانی را از دیدگـاه مسـیحیت مورد بررسی قرار داد.
بت کلیا گفت: در دنیای پرآشوبی زندگی می‌کنیم که همواره شعله جنگ و خشونت در گوشه‌ای از جهان به اصطلاح متمدن ما، شعله‌ور بوده و خون بیگانگان بسیار نیز، اغلب بی هیچ ثمری، به زمین ریخته شده است. طبق تحقیقی که “ژورنال ارتش کانادا” چند سال پیش منتشر کرد، طی تحقیق جالبی که یکی از رؤسای سابق آکادمی علوم نروژ با کمک تاریخ‌دانانی از انگلستان، مصر، آلمان و هندوستان به انجام رسانده، این آمار و ارقام جالب به دست آمده است:
از ۳۶۰۰ قبل از میلاد تا کنون (یعنی طی بیش از ۵۶۰۰ سال اخیر) جهان فقط ۲۹۲ سال در صلح و آرامش به سر برده است. در این دوره، ۱۴۵۳۱ جنگ بزرگ و کوچک اتفاق افتاده که در آنها جمعا حدود ۳۶۴۰۰۰۰۰۰۰ (سه میلیارد و ششصد و چهل میلیون) نفر کشته شده‌اند. با هزینه‌هایی که صرف این جنگ‌ها شده، می‌شد کمربندی از طلا به پهنای ۱۵۶ کیلومتر و به ضخامت ۱۰ متر به دور کره زمین کشید.
وی سپس گفت: تاریخ سراسر ظلم و خشونت بشری، چهره انسان را تاریک و زشت کرده و در این میان، دین نیز که منادی همه نیکویی‌هاست، گاه متاسفانه ابزاری در دست بشر گناهکار و نفس‌پرست شده تا در جهت امیال پست و شریرانه او به کار رود. انسان شرور و شیطانی، هر آنچه خواسته کرده و از بی‌حرمت کردن نام و اعتبار خدا و پیامبران هم ابایی نداشته است. روزی به جهت تقویت منافع اقتصادی خود، جنگ بین ادیان راه انداخته، و روز دیگر، برای تقویت حکومت چند روزه دنیوی خویش مردم آزاده را با تفتیش عقاید و داغ و درفش به صلابه کشیده است. امروز هم که مدعی برخورد تمدن‌هاست و به بهانه چند حرکت خشن مشکوک به هر جا لشکر می‌کشد تا با تجاوز و به بند کشیدن، حافظ آزادی و مردم‌سالاری باشد و چه بسا که در این میان، نام از دین هم می‌ آورد و از سوی بعضی از رهبران دینی مغرض یا ناآگاه، حمایت هم می‌شود. رئیس دفتر آسیایی اتحادیه جهانی آشوریان با طرح این سئوال که پاسخ دین به خشونت چیست؟ گفت: در تمام ادیان به صورت مطلق به این پاسخ می‌رسیم که در مقابل خشونت بایستی صبر و بردباری پیشه کرد و هیچ گاه خشونت را با خشونت نباید پاسخ داد. در مسیحیت که باور و اعتقاد این جانب است، چنین جملات و آیاتی را در کتاب مقدس می‌یابیم که پاسخ مستقیم و مبسوط به خشونت و شر است، چون همان طور که در تاریخ بشریت مرسوم و متداول شده مسیح را نماد صلح و دوستی و محبت نسبت به بشریت می‌دانند و پاسخ مسیحیت را می‌توان در رفتار و کردار مسیح دریافت که تمامی نصایح و گفتارش در زمینه محبت به یکدیگر، دوستی و صلح و صفا با همسایگان بوده است. به طور کلی می‌توان گفت هنگامی که از خداوند رحمان و رحیم نام می‌بریم، این خداوند هیچ گونه سنخیتی با خشونت نداشته و ندارد، زیرا در جای جای انجیل به کلمه محبّت برمی‌خوریم و اولین برخورد با خشونت را مسیح در دعای ربانی به ما می‌آموزد: «قرض‌های ما را ببخش چنان که ما نیز قرض‌داران خود را می‌بخشیم و ما را در آزمایش میاور بلکه از شرور رهایی‌مان ده،» شرارت زاده خشونت است و کدورت و دشمنی یکی از ارکان خشونت. اگر طبق فرمایش عیسی مسیح در متی ۱۲:۶و۱۳ خواستار بخشایش و رهایی از شریر هستیم، جوابی است که می‌توان به خشونت داد.
وی سپس با اشاره به ایمان مسیحی گفت: در ایمان، به مسیحیان تأکید بسیاری بر مهر و آشتی و صلح شده؛ همان اصول مشترکی که در همه ادیان به چشم می‌خورد و به آنها مؤکداً توصیه شده است. اصول اساسی مسیحیت بر مبنای محبت استوارند و محبت در مسیحیت به محبت به خداوند، محبت به مخلوقات خداوند، محبت به همسایه برادر و بالاتر از همه محبت به دشمنان تقسیم می‌شود.
وی بر اساس این تقسیم‌بندی، اصل صلح و آشتی در مسیحیت را از چهار منظر صلح با خدا، صلح با خود، صلح با دیگران و صلح در جهان مورد بررسی قرار داد و گفت: از نگاه ما، مهم‌ترین معضل بشر این است که به خدای مهربان پشت کرده و در این دنیا به راه منتهی به هلاکت خود می‌رود. خدا از طریق کلام مقدس خود و انبیا و خصوصاً به وسیله عیسی مسیح، محبت خود را نسبت به انسان گناهکار آشکار کرده و او را دعوت می‌کند تا از موضع خصومت و خشونت، به در آشتی درآید و او را همچون پدری پر مهر و محبت بپذیرد و تحت برکات آسمانی‌اش زیست کند، اما دوست داشتن خدا بتنهایی کافی نیست؛ محبت و دوست داشتن زمانی تکمیل می‌شود که مخلوقات خداوند برادر، همسایه و همه انسان‌ها را هم دوست داشته باشیم. اما این اصل تکمیل نمی‌شود، مگر اینکه دشمنان خود را هم دوست داشته باشیم و به آنان محبت کنیم.
نمایده آشوریان در مجلس گفت: انسانی که خدا و آفریننده خود را شناخت، خود را هم می‌شناسد. در واقع، این دو اصل خداشناسی و خودشناسی، لازم و ملزوم یکدیگرند. آن وقت است که آرامش حقیقی تمام فکر و ذهن و قلب انسان را فرامی‌گیرد و او تبدیل به شخص تازه‌ای می‌شود؛ به اصطلاح، تولد تازه می‌یابد.
انسان بی خدا و بی دین و بی ایمان، موجودی بی قرار و سرگشته است؛ هدفی مثبت و متعا لی در زندگی ندارد؛ درونش متلاطم است و آینده‌اش را اغلب تاریک می‌بیند؛ و خلاصه آنکه با خود و با همه درگیر است و مشکل دارد.
وی صلح با دیگران را یکی دیگر از ارکان اعتقاد مسیحیت دانست و گفت: دین هرگز به روابط ایمانی شخص با خدای خود منحصر نمی‌شود، بلکه یقیناً می‌خواهد تأثیری بر جامعه نیز باقی بگذارد. در مسیحیت همه چیز از ایمان شخصی و فردی آغاز می‌شود، اما در عین حال، اگر این ایمان در عمل و نسبت به سایرین به ظهور نرسد و ثابت نشود، مرده به حساب می‌آید.
یوناتن بت کلیا گفت: همه این مراحل در نهایت باید به گسترش صلح در جهان بیانجامد. هدف غایی و نهایی همه ادیان این است که بشر با شناخت و معرفتی که از خدا و خالق خود می‌یابد، متحول شود و درد خود و درد خدای خود را درمان کند. ما مومنان وظیفه داریم عامل ترویج افکار و عقاید صلح‌آمیز در جهان باشیم.
وی سرمداران کفر و بی ایمانی و زورگویان سلطه‌طلب را عامل جنگ‌افروزی و ایجاد درگیری خواند و گفت: آنها می‌خواهند منافع خود را تامین و حضور تجاوزگرایانه خود را توجیه کنند، اما متاسفانه گاه از سران دینی هم در حمایت از خود سوء استفاده می‌کنند تا به اقدامات ناصواب خود مشروعیت بخشند. اما بزرگان و رهبران دینی ما باید به خود آیند و در این برهه تاریخی، نگذارند دین صلح‌طلب و الهی‌شان وسیله‌ای جهت تأیید امیال شیطانی ابرقدرتان شود. پاپ فقید ژان پل دوم، سمبلی از چنین رهبری بود که همواره بشریت را به صلح و همزیستی مسالمت‌آمیز و حل مناقشات توسط مذاکره دعوت می‌کرد و همین، از او چهره‌ای ماندگار در تاریخ به جا گذاشت. حضرت پاتریارک ماردنخای چهارم، رهبر مذهبی آشوریان جهان نیز همواره در فرمایشات خود بر دوستی و محبت و همکاری بین همه تأکید دارند و ما پیروان خود را به داشتن روحیه‌ای آرام و متواضع و فعال در امور خیر ترغیب می‌فرمایند، تا وحدت‌مان حفظ شود و به حقوق‌مان از راه‌های صلح‌آمیز دست یابیم.
وی در پایان گفت: فلسفه و پاسخ دین از دیدگاه مسیح محبت است و با محبت می‌توان به خشونت، پاسخ «دین» را داد.

سومین سخنران این نشست موریس معتمد، نمایده کلیمیان در مجلس شورای اسلامی ابراز امیدواری کرد با برگزاری چنین گردهمایی‌هایی که خود وسیله‌ای در جهت نزدیکی و تفاهم هر چه بیشتر ادیان و بویژه انتخاب سوژه صلح و رد خشونت، آن هم در چنین ایامی که متأسفانه شاهد اوج‌گیری خشونت و تندروی در جای جای نقاط جهان هستیم، بتواند در تخفیف خشونت‌ها موثر باشد و مهر و محبت و صفا و صلح را جایگزین خشونت و قهر و جنگ و جدال کند.
معتمد با ذکر نقل قولی از کتاب گمارا، یکی از کتاب‌های دینی – اخلاقی و فرهنگی مقدس یهودیت که درباره صلح نظرات مبسوطی دارد، گفت: “خداوند متبارک ظرفی مناسب‌تر از شالوم پیدا نکرد که برکت و خوبی را در آن جای دهد” و شالوم در زبان عبری به معنی صلح، سلام و دوستی است.
وی افزود: در بخش چهارم از فصل زندگی اجتماعی کتاب تلمود، صلح و عدالت جایگاه ویژه‌ای دارد تا جای که آمده است: “جهان بر سه پایه استوار و پایدار است: راستی و درستی، داوری عادلانه و صلح و دوستی”. در کتاب تهیلیم یا مزامیر حضرت داود علیه‌السلام نیز که یکی از شناخته شده‌ترین کتاب‌های عرفانی جهان است، آمده: “توجه کن و راه ساده‌دلان را برگزین، نگاه کن و از رفتار راستان بیاموز، زیرا ثابت شده که انسان صلح‌طلب فرجامش به خیر است، اما بدکاران با هم نابود خواهند شد. کسی که به خداوند پناه ببرد، خدا او را از خشم و ظلم ستمگران نجات خواهد داد”.
نماینده کلیمیان در مجلس گفت: در زمان حضرت موسی خداوند تصمیم گرفتند تا شماری از افراد گناهکار و خاطی را نابود نمایند؛ افرادی که بارها نسبت به حضرت موسی گستاخی و اهانت روا داشته بودند، ولی حضرت موسی به سبب رحمت و شفقت ذاتی خود نزد خداوند طلب بخشایش و عفو نمودند که به دلیل مرتبت والای ایشان این درخواست پذیرفته شد. ما نیز باید از خدایمان بیاموزیم که مانند او رحمان و رحیم و بخشنده و نیکی کننده و صلح جو باشیم.
وی سپس با ذکر مثال‌هایی از منابع مقدس دین یهودیت، از جمله کتاب ذکریای نبی، پیرقه‌آووت، تورات مقدس، امثال سلیمان و نیز نقل قول‌هایی از بزرگان یهود مانند ربی خنینا، ارمیای نبی و… تاکید کرد که در تمام متون مقدس دین یهود بر صلح تاکید شده و پیامبران و بزرگان دین یهود بر آن صحه گذاشته‌اند تا جایی که انبیای یهود، تمامی آیات، معجزات، بشارت‌ها، فرامین، پیام‌ها، وعظ‌ها و نصایح‌شان به یک کلمه می‌رسد و آن کلمه شالوم، به معنی صلح است و افزود: همان طور که به لحاظ معنوی شبیه خداوند هستیم و همان گونه که خالق ما دارای صفات صلح‌طلبی، روشنی، مهر و محبت، نیکی، عدالت و پاکی و هزاران صفات دیگر است، ما آدمیان هم باید خود را به آن صفات ‌متصف کنیم، یعنی باید صلح‌طلب، مهربان، نیکی کننده و عادل و پاک باشیم.
موریس معتمد در پایان گفت: توجه به این فرمان خود می‌تواند بهترین راهکار در راستای جایگزینی خشونت با صلح و دوستی و محبت باشد. ما یهودیان در نمازهای سه‌گانه روزانه (شحریت، مینحا و عرویت) بارها درخواست می‌کنیم: “ای خداوند رضایت و مشیتت بر این تعلق گیرد که صلح و صفا را در میان ملازمان بارگاه خودت در آسمان و زمین برقرار نمایی” و به امید آمدن روزی هستیم که یشعیای نبی، از بشارت‌دهندگان صلح واقعی به ما بشارت داده که در آن روز، یعنی روز ظهور ماشیح، مسیح و مهدی، صلح جاویدان در سراسر جهان حکمفرما خواهد شد تا جایی که گرگ و بره و پلنگ و بزغاله در کنار هم زندگی خواهند کرد.

در پایان این نشست سیدمحمدعلی ابطحی، رئیس موسسه گفت‌وگوی ادیان ضمن بیان این که امروز دین ابزاری برای اعمال خشونت شده استک، گفت: آغازکننده استفاده از دین برای شروع خشونت نمی‌تواند پایان‌دهنده آن باشد.
ابطحی ضمن اذعان به اینکه در تمام ادیان، مطالبی هست که از آن مخالفت با خشونت برداشت می‌شود، گفت: اما در دنیای فعلی نیز با واقعیاتی خلاف آن روبه‌رو هستیم و خشونت در جهان فعلی از آفات جدی است.
در جهان معاصر ما، خشونت گاهی به شکل تروریسم و گاهی به شکل مقابله با تروریسم ظهور می‌کند.
امروزه با وجود اندیشه‌های سیال در دنیا، یک موج خشونت‌آمیز چون می‌تواند فراگیرتر باشد، می‌تواند خطرناک‌تر نیز باشد.
امروزه ادیان، متهم به ترویج خشونت شده‌اند. در مقابل این اتهام، متدینان حق رفع اتهام از دین را دارند.
ما می‌توانیم از منابع و متون دینی استناداتی بیاوریم که خشونت ربطی به ادیان ندارد و ادیان با خشونت مخالفند، اما مشکل این است که این استنادات معمولاً در همان متون دارای معارض است. حداقل این جای بحث است که در همین کتاب‌های مقدس پاره‌هایی معارض با این استنادات هست یا خیر.
این نکته خیلی اهمیت دارد و آن اینکه الان بحث گفت‌وگوی ادیان مطرح است، اما فرصت گفت‌وگو تا یک زمانی باقی است و اگر زمان تمام شود ممکن است به این نتیجه برسیم که نمی‌شود گفت‌وگو کرد.
ابطحی در ادامه گفت: آغازکننده از ابزار دینی برای شروع خشونت نمی‌تواند پایان دهنده به آن باشد، چون موجی از احساسات ایجاد می‌کند که نمی‌تواند آن را کنترل کند. پیدایش سازمان‌هایی نظیر القاعده نشان دهنده این است که نمی‌توان دیگر اینها را کنترل کرد و این آفتی است که همه کشورهای مذهبی را مشمول خود می‌کند.
چه در داخل کشور و چه در خارج کشور نمونه‌هایی هست که این نکته در آنها نمایان است. در نتیجه‌ این خشونت‌ها، این فرض‌ پیش می‌آید که دین مولد خشونت است.
ادیان باید این مسئله را مدنظر داشته باشند. اگر این فرض غالب شود، دیگر آیات و استناداتی که ما از متن دینی‌مان درباره مخالفت با خشونت می‌آوریم، صدای بلندی نخواهد داشت.
ابطحی در پایان گفت: می‌خواهم به جای استناد به متون مقدس از یک مبنای فلسفی سخن بگویم، آن مبنا این است که انسان‌ها بندگان یک خدای واحدند و این خدا آنها را نیافریده که یکدیگر را بکشند. آن خدا این تقسیم‌ها را نیافریده است. بنابراین سخن من این است که آنچه در کابل، نیویورک و لندن امروز پیش می‌آید نتیجه‌اش این خواهد بود که دین یعنی خشونت، و ما باید با این فرض مقابله کنیم.

این نشست سه شنبه ۲۲ شهریور ۱۳۸۴ در محل کتابخانه موسسه گفت‌وگوی ادیان برگزار شد.