IID_logo

گفت و گو با رئیس العلما مصطفی سیریچ، روحانی برجسته مسلمان بوسنیایی

مشروح گفت و گو

دولت‌های اروپایی باید در روابط با مسلمانان توجه بیشتری به خرج دهند

یکی از روحانیان برجسته مسلمان در بوسنی و هرزه گووین با اشاره به این که مسلمانان در قاره اروپا باید نقش برجسته‌ای ایفا کنند، از دولت‌های اروپایی خواست در مسائل مربوط به روابط با مسلمانان جدیت بیشتری به خرج دهند.

گفت و گو با : رئیس العلما مصطفی سیریچ، روحانی برجسته مسلمان بوسنیایی

——————————————————————————–

شما چندی پیش در بیانیه‌ای خواستار افزایش تساهل دولت‌های اروپایی با مسلمانان این قاره شدید، هدف شما از این بیانیه چه بود و آیا جامعه مسلمانان اروپا از آن استقبال کرد؟
هدف از این بیانیه آن بود که به جهان اعلام کنیم ما مسلمانان بوسنی با حملات ۱۱ سپتامبر به نیویورک و دیگر حوادث تروریستی که به مسلمانان نسبت داده می‌شود، موافق نیستیم. این امر حاصل شرکت در بسیاری از کنفرانس‌هایی است که من از زمان حملات ۱۱ سپتامبر به بعد در آن شرکت داشتم.
هدف ما این بود که به مخاطبان اروپایی خود اعلام داریم این امر را به همه مسلمانان جهان نسبت ندهند و گسترش اسلام‌ستیزی در اروپا و به طور کلی در غرب اشتباه است.
هدف دوم این بود به مسلمانانی که در اروپا زندگی می‌کنند بگوییم که این حوادث را که پیامدهای فراوانی برای اقامت و وضعیت آنها به همراه دارند، جدی بگیرند.
هدف سوم نیز این بود که از مسلمانان دیگر نقاط جهان بخواهیم به جامعه مسلمان در غرب، بخصوص اروپا کمک کنیم تا گفت‌وگویی را با همسایگان اروپایی خود به گونه‌ای ترتیب دهیم که مورد رضایت همه جهان اسلام باشد.
برخی از رسانه‌ها این اقدام شما را ماموریتی از سوی دولت‌‌های غربی خوانده‌اند و ادعا کردند شما نیز قصد دارید یک اسلام اروپایی عرضه کنید. آیا شما چنین دلیل سیاسی داشته‌اید؟
من دولت‌های اروپایی را به چالش کشیده‌ام که به دو دلیل در نهادینه کردن اسلام در اروپا و به اصطلاح در اسلامیزه کردن به طور جدی تجدیدنظر کنند. دلیل اول این است که اروپا باید اطلاع کافی از وجهه واقعی نمایندگان اسلامی در این قاره داشته باشد. دوم این که باید به نقش قبیله‌ای اسلام در جامعه اروپا خاتمه داده شود. باید اسلام به عنوان یک دین جهانی به همان گونه‌ای که هست، نشان داده شود؛ درست مثل یهودیت و مسیحیت و نباید به آن به عنوان یک فرهنگ قبیله‌ای نگریست.
چرا تلاش کرده‌اید که مسلمانان اروپا را یکپارچه کنید؟
ما چهار گروه مسلمان در اروپا داریم: مسلمانانی که در بوسنی، آلبانی، ترکیه و دیگر مناطق اروپا ساکن هستند. این‌ها افرادی هستند که در سرزمین‌‌‌‌های اروپایی متولد شده و رشد کرده‌اند. در کنار این افراد، مسلمانانی هستند که به این قاره مهاجرت کرده‌اند و عموماً اهل خاورمیانه، عرب، ترک، پاکستانی، هندی و دیگر مناطق مسلمان‌نشین هستند. دسته بعدی نسل سوم از این مسلمانان مهاجر هستند که در اروپا متولد شده، رشد کرده و تحصیل کرده‌‌اند. این دسته از افراد اروپایی‌هایی با هویت اسلامی هستند. دسته چهارم نیز کسانی هستند که به دین مبین اسلام مشرف شده‌اند. در کشورهایی چون آلمان، فرانسه و انگلیس عده زیادی هستند که به دین اسلام گرویده‌اند.
همه این افراد دارای تجربیات مختلف زندگی در اروپا هستند و انتظارات آنها از اسلام و تاثیرات آنها بر فرهنگ اسلامی متفاوت است که البته همه آنها به یک ریسمان که همانا اسلام است، چنگ زده‌اند. به نظر من اسلام اروپایی وجود ندارد. به نظر من اسلام عربی و یا مثلاً اندونزیایی وجود خارجی ندارد و من تنها از آن به عنوان تجربه اروپایی اسلام نام‌ می‌برم و تفسیر آنها از اسلام و جنبه‌های مختلف آن متفاوت از تفاسیری است که در دیگر نقاط دنیا وجود دارد.
مسائل عمده کنونی در برابر مسلمانان اروپا که باید حل و فصل شود، چیست؟
به نظر من مسئله اصلی ایجاد اعتماد میان شرق و غرب، بخصوص میان جهان اسلام و غرب است که رابطه آنها هم‌اکنون در پایین‌ترین حد در دوران تاریخ قرار دارد.
اگر به این درک نرسیم که ما در جهانی زندگی می‌کنیم که همه به هم وابسته‌ایم، قافله را خواهیم باخت. غرب بدون شرق و شرق بدون غرب نمی‌‌تواند زندگی کند. درک این امر به توسعه تساهل و تحمل مذهبی کمک می‌کند.